Երբ հակաբիոտիկները կորցնում են արդյունավետությունը․ հայ գիտնականների նոր հետազոտությունը․ «Մտքի ուժը

Հակաբիոտիկները 20-րդ դարի «հրաշք» հայտնագործություններից են, որոնք ունեն մանրէասպան ազդեցություն և պայքարում են ընդդեմ բակտերիաների՝ չազդելով վիրուսների և սնկերի վրա։ Եթե մարդն ունի հիվանդություն, որի պատճառը բակտերիաներն են, միայն այդ դեպքում է ցուցված նշանակել հակաբիոտիկ։ Գիտական աշխարհում հակաբիոտիկների դեմ պայքարող նյութերին վերաբերող հետազոտություններն արդեն կարևոր ուղղություն են 21-րդ դարում։ Ալիխանյանի անվան ազգային գիտական լաբորատորիայի ռադիոկենսաֆիզիկայի … Read more

Հայաստանը փոքր մոդուլային ատոմակայաններ կառուցելու ճանապարհին․ հայ ֆիզիկոսները ուսումնասիրում են ապագայի ռեակտորները․ «Մտքի ուժը»

Հայաստանում քաղաքական որոշում կա՝ կառուցել փոքր մոդուլային ատոմակայաններ, սակայն կառուցող ընկերության ընտրության հարցում պատասխանատուները դեռ չեն շտապում՝ նշելով, որ ժամանակ կա։ Մինչ որոշում կկայացվի, աշխարհում փոքր մոդուլային ատոմակայանները, հավանաբար, արդեն կսկսեն գործել։ Միևնույն ժամանակ, հայկական գիտական միտքը շարունակում է ուսումնասիրել փոքր ռեակտորների հնարավորությունները։ Նման հետազոտություն իրականացվել է Ա. Ալիխանյանի անվան ազգային գիտական լաբորատորիայի կիրառական ֆիզիկայի … Read more

Ինչպես է «Gallium-68»-ը օգնում հայտնաբերել քաղցկեղի օջախները․ բացահայտում են հայ գիտնականները․ «Մտքի ուժը»

«Gallium-68» իզոտոպն ախտորոշիչ ռադիոակտիվ բժշկական իզոտոպ է։ Հետազոտությունը կատարում են Ալիխանյանի անվան ազգային գիտական լաբորատորիայում՝ Բարձրագույն կրթության ու գիտության կոմիտեի դրամաշնորհի շրջանակում։ Ալիխանյանի անվան ազգային գիտական լաբորատորիայի Իզոտոպների հետազոտման և արտադրության բաժնի ղեկավար Ռուբեն Դալլաքյանը պատմում է. «Բժշկական ռադիոիզոտոպները ռադիոակտիվ նյութեր են, որոնք կարող են ներարկվել մարդուն։ Նրանք, միացվելով որոշակի քիմիական վեկտոր մոլեկուլի հետ, կարող են … Read more

Հայաստանում առաջին անգամ․ ԵՊՀ գիտնականները ստեղծել են ջերմոցային գազեր հայտնաբերող դետեկտորներ․ «Մտքի ուժը»

ՀՀ-ի տարբեր վայրերում՝ մթնոլորտի տարբեր բարձրության շերտերի վրա, ածխաթթու գազի ու ջրային գոլորշիների կոնցենտրացիաների որոշում, չափում ու համեմատում. գիտական հետազոտությունը կատարում են ԵՊՀ նյութագիտության ու նանոտեխնոլոգիաների կենտրոնի գիտաշխատողները։ Վերջնարդյունքում կփորձեն հասկանալ, թե այդ ամենը ինչպե՞ս է ազդելու գլոբալ տաքացման վրա՝ պատմում է ԵՊՀ նյութագիտության ու նանոտեխնոլոգիաների կենտրոնի ավագ գիտաշխատող, դասախոս Արտակ Սայունցը։ Դետեկտորները, որոնք ստեղծել … Read more

Թվային բազա՝ Հայաստանի բազմաբնակարան շենքերի համար. ՃՇՀԱՀ-ում մշակում են նոր մեթոդաբանություն. «Մտքի ուժը»

Հայաստանում բազմաբնակարան շենքերի վերաբերյալ տեղեկատվության սակավությունն ու մեկ միասնական բազայի բացակայությունն ստեղծում են քաղաքաշինական և սոցիալ-տնտեսական զարգացման խոչընդոտներ, որոնք անմիջականորեն ազդեցություն ունեն բնակչության կյանքի որակի, պետության ճարտարապետական քաղաքականության վրա։  Շենքերի բազմազանության և դրանց տեխնիկական ու ֆունկցիոնալ վիճակին վերաբերող խնդիրների անդրադարձը և կառավարումը իրականացվում է թերի, հաճախ ոչ համակցված՝ պետական և գերատեսչական տարբեր մարմինների կողմից։ Համալիր … Read more

Դեղ, սնունդ, հավելումներ․ ԵՊՀ-ի ֆարմացիայի ինստիտուտում որակը ստուգում են լաբորատոր ճշգրտությամբ․ «Մտքի ուժը»

ԵՊՀ ֆարմացիայի ինստիտուտի դեղերի որակի հսկման ու մոնիթորինգի գիտաուսումնական կենտրոնում սարք-սարքավորումներն աշխատում են օրվա, գրեթե, բոլոր ժամերին։ Մեր ձայնագրության ողջ ընթացքում էլ սրանք միացված էին, լռում էին միայն այն պահին, երբ սարքը «որոշում էր» հանգստանալ։ Աշխատանքային պայմաններին է ծանոթացնում ԵՊՀ ֆարմացիայի ինստիտուտի դեղերի որակի հսկման ու մոնիթորինգի գիտաուսումնական կենտրոնի փորձագետ, դեղագործական գիտությունների թեկնածու Լուսինե Սահակյանը։  … Read more

Մեղուն՝ որպես բժշկագիտության և գյուղատնտեսության հետազոտության նյութ․ հայ գիտնականների ուսումնասիրությունը․ «Մտքի ուժը»

27 տարի Ինգա Բազուկյանի աշխատանքային հասցեն նույնն է՝ ԵՊՀ կենսաբանության ֆակուլտետի կենսաքիմիայի, մանրէաբանության և կենսատեխնոլոգիայի ամբիոն։ Ասում է, որ մոտ երեք տասնամյակ նույն տեղում աշխատելը և’ լավ է, և’ վատ։ Բարձրագույն կրթության ու գիտության կոմիտեի հայտարարած՝ «Կին ղեկավարների» դրամաշնորհի շրջանակում, Ինգա Բազուկյանի ղեկավարած գիտական խումբը զբաղվում է մեղրատու մեղուների միկրոբիոմի ուսումնասիրությամբ՝ տարվա եղանակներից, զարգացման փուլից … Read more

Հայաստանում մշակվում է ռադիոիզոտոպների տեղական արտադրությունը՝ ախտորոշման ու բուժման համար․ «Մտքի ուժը»

Հայ գիտնականները մշակում են ռադիոակտիվ իզոտոպների արտադրության տեխնոլոգիաներ։ Սա կարևոր է, քանի որ իզոտոպները կիրառվում են ախտորոշման կամ բուժման նպատակով՝ կենսական նշանակություն ունենալով հիվանդի համար, սակայն որոշ իզոտոպներ կարճ կյանք ունեն և իրենց ներկրումն ավելի թանկ է, պատմում է Ալիխանյանի անվան ազգային գիտական լաբորատորիայի Իզոտոպների հետազոտման ու արտադրության բաժնի ղեկավար Ռուբեն Դալլաքյանը. «Նրանցից շատերը պարզապես … Read more

Այսօրվա ապրելակերպը՝ վաղվա հիվանդությունների պատճառ. «Մտքի ուժը» 

Ինչպե՞ս է Շրջակա միջավայրն ազդում մարդու առողջության վրա։ Հարցի պատասխանը գիտական ու կրթական մակարդակներում փնտրում ու գտնում են ԵՊՀ ֆարմացիայի ինստիտուտի կենսաբժշկության ամբիոնում։ Գործնական տիրույթում կիրառելի մեթոդները երկու բաղադրիչ ունեն՝ պատմում է Կենսաբժշկության ամբիոնի դոցենտ Տաթևիկ Սարգսյանը. «Առաջինն այն է, որ առողջացնենք շրջակա միջավայրը։ Իսկ դրա համար պետք է ուսումնասիրել շրջակա միջավայրի տարրերը՝ հողը, օդը, … Read more

Բակտերիաներին հաղթող վիրուսներ․ ԵՊՀ-ում աշխատում են բակտերիոֆագերի բանկ ստեղծելու ուղղությամբ. «Մտքի ուժը»

Հետ չմնալ համաշխարհային միտումներից ու ստեղծել ֆագերի բանկ. սա ԵՊՀ ֆարմացիայի ինստիտուտի կենսաբժշկագիտության ամբիոնի վարիչ Հովիկ Փանոսյանի երազանքն ու նպատակն է։ Բակտերիոֆագերի բանկը բակտերիա ոչնչացնող վիրուսների կազմակերպված հավաքածու է, որտեղ դրանք առանձնացվում են տարբեր միջավայրերից՝ ջրից, հողից, նույնականացվում ու գենետիկորեն ուսումնասիրվում, պահվում են հատուկ պայմաններում, և կիրառվում են բուժական կամ գիտական նպատակներով։ Քանի որ ֆագերը … Read more