Ո՞ր առարկաներին են հատկացվում ամենաշատ ժամերը դպրոցում. ի՞նչ նորմեր է սահմանում չափորոշիչը

Դասացուցակում առարկաների ժամերի բաշխումը դպրոցի ազատ հայեցողությանը թողնված չէ։ Հանրակրթության պետական չափորոշիչը սահմանում է ինչպես ուսումնական ընդհանուր ծավալները՝ դասաժամերով, այնպես էլ յուրաքանչյուր ուսումնական բնագավառի տոկոսային բաժինը՝ ըստ կրթական աստիճանների։

Ինչպես տեղեկացնում է Iravaban.net-ը, կարգավորումները սահմանված են հանրակրթության պետական չափորոշչի 32-35-րդ կետերով, որը հաստատված է ՀՀ կառավարության 2010 թվականի ապրիլի 8-ի N 439-Ն որոշման N 2 հավելվածով և շարադրված է նոր խմբագրությամբ՝ 2026 թվականի մայիսի 21-ի N 699-Ն որոշմամբ։

Ի՞նչ ընդհանուր ծավալ է սահմանված

Չափորոշչի 32-րդ կետով ուսումնական պլանների, առարկայական ծրագրերի և ուսումնական գործունեության տեսակների, ներառյալ խմբակների ու ուսումնական նախագծերի, իրականացման համար սահմանված են հետևյալ նորմատիվային ծավալները՝ տարրական դպրոցի համար ոչ պակաս, քան 2945 և ոչ ավելի, քան 3320 դասաժամ, հիմնական դպրոցի համար՝ 5385-6220 դասաժամ, միջնակարգ, այսինքն՝ ավագ դպրոցի համար՝ 2020-4080 դասաժամ։

33-րդ կետով պետական ծրագիր իրականացնող հաստատությունների համար առավելագույն ծավալները բաշխված են ըստ բաղադրիչների՝ տարրական դպրոցում 3320 դասաժամից պետական բաղադրիչին բաժին է ընկնում 2585 դասաժամ, դպրոցականին՝ 536 դասաժամ, անհատականին՝ 199 դասաժամ։ Հիմնական դպրոցում 6220 դասաժամից՝ համապատասխանաբար 5032, 680 և 508 դասաժամ, իսկ ավագ դպրոցում 4080 դասաժամից՝ 2176, 1292 և 612 դասաժամ։

Ո՞ր բնագավառն ունի ամենամեծ բաժինը

35-րդ կետով ուսումնական բնագավառներին հատկացվող տարեկան ժամաքանակները տոկոսային արտահայտմամբ պետք է կազմեն՝

• ԲՏՃՄ, այսինքն՝ բնագիտություն, տեղեկատվական հաղորդակցական տեխնոլոգիաներ, ճարտարագիտություն և մաթեմատիկա. տարրական դպրոցում 25-29,                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      տոկոս, միջին դպրոցում 33-38 տոկոս, ավագում՝ 15-40 տոկոս,

• Հայոց լեզու և գրականություն. տարրականում 24-28 տոկոս, միջինում 13-16 տոկոս, ավագում՝ 10-25 տոկոս,

• օտար լեզուներ. տարրականում 10-15 տոկոս, միջինում 12-20 տոկոս, ավագում՝ 10-25 տոկոս,

• ֆիզիկական կրթություն և առողջ, անվտանգ կենսագործունեություն. տարրականում 8-10 տոկոս, միջինում 7-9, ավագում՝ 4-10 տոկոս,

• Հայրենագիտություն. տարրականում 2 տոկոս, միջինում 7-8 տոկոս, ավագում՝ 7-18, տոկոս,

• Հասարակություն, հասարակական գիտություններ. տարրականում 2 տոկոս, միջինում 5-6 տոկոս, ավագում՝ 5-8 տոկոս,

• արվեստ և արհեստ. տարրականում 8 տոկոս, միջինում 4-6 տոկոս, ավագում՝ 2-5 տոկոս,

• Անհատական, այսինքն՝ ընտրովի բաղադրիչ. տարրականում 6 տոկոս, միջինում 8,17, տոկոս, ավագում՝ 15 տոկոս։

Այսինքն՝ միջին դպրոցում ամենամեծ բաժինը ԲՏՃՄ բնագավառինն է՝ մինչև 38 տոկոս, իսկ ամենափոքրը ավագ դպրոցում «Արվեստ և արհեստ» բնագավառինն է՝ 2-5 տոկոս։

Ինչպե՞ս են հաշվարկվում շաբաթական ժամերը

34-րդ կետով 32-րդ կետով սահմանված նորմատիվային առավելագույն ծավալների հիման վրա հաշվարկվում են յուրաքանչյուր բնագավառի նվազագույն և առավելագույն շաբաթական ժամաքանակները՝ բնական թվի չափով։ Եթե բնագավառի ծավալը սահմանված է միայն առավելագույն ժամաքանակի չափով, շաբաթական ժամաքանակը հաշվարկվում է տրված տոկոսին համապատասխանող մոտարկված բնական թվով։

Իսկ 35-րդ կետով բնագավառներին հատկացված տարեկան ժամաքանակները չպետք է գերազանցեն տվյալ կրթական աստիճանում 32-րդ կետով սահմանված առավելագույն ժամաքանակը։

Ի՞նչ ազատություն ունի դպրոցը

30-րդ կետով ուսումնական հաստատությունն ինքն է սահմանում տվյալ դասարանի առարկայացանկը և առարկաներին, ուսումնական նախագծերին ու խմբակներին հատկացվող ժամաքանակները՝ պահպանելով 32-րդ, 33-րդ և 36-րդ կետերի պահանջները։

28-րդ կետի 1-ին ենթակետով միջնակարգ կրթության առաջին և երկրորդ աստիճաններում նվազագույն ժամաքանակը դպրոցի հիմնավորված որոշմամբ կարող է ավելացվել դպրոցական բաղադրիչի հաշվին՝ չգերազանցելով բնագավառին հատկացված առավելագույն ժամաքանակը և շաբաթական առավելագույն ծանրաբեռնվածությունը։ Իսկ 2-րդ ենթակետով երրորդ աստիճանում այդ ավելացումը չի կարող գերազանցել բնագավառին հատկացված առավելագույն ժամաքանակի 50 տոկոսը՝ բացառությամբ նպատակային ծրագրով առարկա չունեցող բնագավառների։

Առանձին կանոն կա մասնագիտացված դպրոցների համար. 30-րդ կետի 1-ին ենթակետով նման հաստատությունը դպրոցական և անհատական բաղադրիչի ժամերի մինչև 70 տոկոսը կարող է տրամադրել մասնագիտական առարկաներին։

Հաճախ տրվող հարցեր

Դպրոցը կարո՞ղ է ավելացնել որևէ առարկայի ժամերը։

Այո, բայց սահմանված շրջանակում։ 28-րդ կետով նվազագույն ժամաքանակը կարող է ավելացվել դպրոցական բաղադրիչի հաշվին՝ չգերազանցելով բնագավառին հատկացված առավելագույն ժամաքանակը և շաբաթական առավելագույն ծանրաբեռնվածությունը, իսկ ավագ դպրոցում այդ ավելացումը չի կարող գերազանցել առավելագույն ժամաքանակի 50 տոկոսը։

Ո՞ր բնագավառն ունի ամենափոքր բաժինը։

35-րդ կետով «Հայրենագիտություն» և «Հասարակություն, հասարակական գիտություններ» բնագավառները տարրական դպրոցում կազմում են 2 տոկոս, իսկ ավագ դպրոցում ամենափոքրը «Արվեստ և արհեստ» բնագավառն է՝ 2-5 տոկոս։

Ամփոփում

Ամփոփելով՝ հանրակրթության պետական չափորոշչի 32-րդ կետով ուսումնական ընդհանուր ծավալը տարրական դպրոցի համար 2945-3320 դասաժամ է, հիմնական դպրոցի համար՝ 5385-6220 դասաժամ, ավագի համար՝ 2020-4080 դասաժամ, իսկ 35-րդ կետով բնագավառներից ամենամեծ բաժինն ունի ԲՏՃՄ-ն՝ միջին դպրոցում 33-38 տոկոս, հայոց լեզուն և գրականությունը՝ տարրականում 24-28 տոկոս, օտար լեզուները՝ միջինում 12-20 տոկոս. դպրոցը 30-րդ կետով ինքն է սահմանում առարկայացանկն ու ժամաքանակները, իսկ 28-րդ կետով դպրոցական բաղադրիչի հաշվին կարող է ավելացնել ժամերը՝ չգերազանցելով բնագավառին հատկացված առավելագույնը, – տեղեկացնում է Iravaban.net-ը։

Ծանուցում. սույն նյութը պատրաստված է միայն իրավական իրազեկման նպատակով և չի հանդիսանում իրավաբանական խորհրդատվություն։