Եվրոպական ֆուտբոլում, հատկապես վաղ գարնանը, հաճախ կարելի է տեսնել յուրահատուկ արարողություն՝ պատվո միջանցք։ Երբ թիմը դառնում է չեմպիոն, հաջորդ խաղում մրցակիցը դիմավորում է նրան երկշարքով կանգնած՝ ծափահարություններով հարգանք հայտնելով։ Սակայն այս ժեստը բոլորի կողմից միանշանակ չի ընկալվում։
Պատմություն. Մեթ Բասբիի գաղափարն ու միջանցքը «Չելսիի» համար
Պատվո միջանցքն առաջին անգամ կազմակերպվել է 1955 թվականին Անգլիայում։ «Մանչեսթեր Յունայթեդի» լեգենդար մարզիչ Մեթ Բասբին առաջարկել էր այս կերպ ողջունել նորահռչակ չեմպիոն «Չելսիին»։ Ֆուտբոլիստները ծափերով դիմավորեցին մրցակցին, սակայն խաղում հաղթեցին 2:1 հաշվով։
Տարածում Եվրոպայում
Անգլիայում ավանդույթն ակտիվորեն տարածվեց 1970-ականներին, հատկապես Պրեմիեր լիգայի դարաշրջանում։
Իսպանիայում այն ընդունվեց անգլիացի մարզիչ Ռոնի Ալենի շնորհիվ, ով 1970 թվականին «Ատլետիկ Բիլբաոյի» անունից միջանցք կազմակերպեց «Ատլետիկո Մադրիդի» համար։
Իտալիայում առաջին դեպքը գրանցվել է 2007 թվականին, երբ «Ինտերը» միջանցք կազմակերպեց «Միլանի» համար։
Վիճահարույց ժեստ. հարգանքի նշան, թե՞ նվաստացում
Վերջին տարիներին պատվո միջանցքը բախվել է քննադատության։ Ոմանք այն համարում են նվաստացուցիչ պարտվող թիմի համար։ Գարի Նևիլը միջանցքը համեմատել է «քո տուն տեղափոխվող նոր սիրեկանի հագուստը պահարանում կախելու» հետ։ Չնայած քննադատություններին, շատ երկրներ շարունակում են պահպանել այս ավանդույթը։
Իսպանիայում՝ սկզբից հարգանք, հետո վեճեր
2018 թվականին «Ռեալ Մադրիդը» հրաժարվեց միջանցք կազմակերպել «Բարսելոնայի» համար, քանի որ վերջինս նախորդ տարի չէր ողջունել իրենց։ Հակասությունները հասան այնպիսի մակարդակի, որ 2022 թվականին «Ատլետիկո Մադրիդը» նույնպես հրաժարվեց միջանցք կազմակերպել՝ հայտարարելով, որ այդ ժեստը կորցրել է իր սպորտային իմաստը և դարձել պարտության նվաստացման ձև։
Պատվո միջանցքը կարող է արտահայտել բարձր սպորտային մշակույթ, սակայն մրցակցային լարվածության պայմաններում այն հաճախ ընկալվում է որպես պարտվողի նվաստացում։ Նման ավանդույթների պահպանումը կախված է ոչ միայն կանոններից, այլև ընդհանուր արժեհամակարգից և սպորտում վարվեցողության մշակույթից։
