Ամուսինների միջև հաճախ է վեճ առաջանում իրենց գույքի պատկանելության հետ կապված, հատկապես ամուսնալուծության դեպքում։ Առանձնահատուկ խնդիր են ստեղծում այն իրերը, որոնք և՛ անհատական են օգտագործվում, և՛ ունեն զգալի արժեք, ինչպիսին է ամուսնական մատանին։
Ինչպես տեղեկացնում է Iravaban.net-ը, համապատասխան կարգավորումը սահմանված է ՀՀ քաղաքացիական օրենսգրքի 201-րդ հոդվածով։
Ընդհանուր կանոնը՝ ամուսնության ընթացքում ձեռք բերված գույքը համատեղ է
Օրենսգրքի 201-րդ հոդվածի 1-ին մասով ամուսնության ընթացքում ամուսինների ձեռք բերած գույքը նրանց համատեղ սեփականությունն է, եթե այլ բան նախատեսված չէ օրենքով կամ նրանց միջև կնքված պայմանագրով։
«Պետք է իմանալ, որ ամուսնության ընթացքում ամուսինների ձեռք բերած գույքը նրանց համատեղ սեփականությունն է, եթե այլ բան նախատեսված չէ օրենքով կամ նրանց միջև կնքված պայմանագրով», – ասում է «ԼԻԳԼ ԸԼԱՅԸՆՍ» իրավաբանական ընկերության փաստաբան Սյուզաննա Սողոմոնյանը Iravaban.net-ի լրագրողի հետ զրույցում։
Մինչամուսնական և նվեր ստացված գույքը
201-րդ հոդվածի 2-րդ մասով մինչև ամուսնությունն ամուսիններից յուրաքանչյուրի գույքը, ինչպես նաև ամուսնության ընթացքում ամուսիններից մեկի նվեր կամ ժառանգություն ստացած գույքը միայն այդ ամուսնու սեփականությունն է։
Անհատական օգտագործման գույքը՝ բացառությամբ թանկարժեք իրերի
201-րդ հոդվածի 3-րդ մասով անհատական օգտագործման գույքը, օրինակ՝ հագուստը կամ կոշիկը, բացառությամբ թանկարժեք իրերի և պերճանքի առարկաների, նույնիսկ եթե ձեռք է բերվել ամուսնության ընթացքում ամուսինների ընդհանուր միջոցների հաշվին, համարվում է այն ամուսնու սեփականությունը, որն այդ գույքն օգտագործել է։
Ինչո՞ւ է մատանու հարցը վիճելի
Հենց այս կանոնի կիրառումն է ամենաշատ դժվարություն ստեղծում գործնականում։ «Պրակտիկայում հաճախ են առաջանում խնդիրներ՝ կապված զարդերի, պերճանքի առարկաների, հարսանիքի ժամանակ նվեր ստացած թանկարժեք իրերի պատկանելության մասին։ Օրենքը հստակ չի կարգավորում այս խնդիրը՝ արդյոք կնոջ կողմից օգտագործվող մատանին, որ ամեն օր է կրում, համարվում է նաև ամուսնու սեփականությունը, թե համատեղ սեփականություն է միայն այն թանկարժեք իրը, որը չի օգտագործվում», – նշում է Սյուզաննա Սողոմոնյանը։
Այսինքն՝ 201-րդ հոդվածի 3-րդ մասը երկու հակադիր տարրի բախում է ստեղծում. մի կողմից՝ մատանին անհատական օգտագործման առարկա է, մյուս կողմից՝ այն թանկարժեք իր է, որին բացառությունը հենց վերաբերում է։ Օրենքի տեքստից միանշանակ պատասխան չի բխում, և հարցը մնում է դատարանի գնահատականին։
Ե՞րբ կարող է անհատական գույքը դառնալ համատեղ
4-րդ մասով ամուսիններից յուրաքանչյուրի գույքը կարող է ճանաչվել նրանց համատեղ սեփականություն, եթե պարզվի, որ ամուսնության ընթացքում ամուսինների ընդհանուր գույքի կամ մյուս ամուսնու անձնական գույքի հաշվին կատարվել են ներդրումներ, որոնք նշանակալի չափով ավելացրել են այդ գույքի արժեքը, օրինակ՝ հիմնական վերանորոգում, վերակառուցում կամ վերասարքավորում, եթե այլ բան նախատեսված չէ ամուսինների միջև կնքված պայմանագրով։
Ի՞նչ է լինում պարտքերի դեպքում
5-րդ մասով ամուսիններից մեկի պարտավորությունների համար կարող է բռնագանձում տարածվել նրա սեփականության ներքո գտնվող գույքի, ինչպես նաև ամուսինների ընդհանուր գույքում նրա բաժնի վրա։
Հաճախ տրվող հարցեր
Ամուսնությունից առաջ ունեցած գույքն ամուսնալուծության դեպքում բաժանվու՞մ է։
Ոչ։ 201-րդ հոդվածի 2-րդ մասով մինչև ամուսնությունն ամուսիններից յուրաքանչյուրի գույքը մնում է նրա անձնական սեփականությունը։
Ինչո՞ւ չկա հստակ պատասխան մատանու հարցում։
Օրենքն ընդհանուր կանոն է սահմանում՝ անհատական օգտագործման գույքն անձնական է, բացառությամբ թանկարժեք իրերի։ Բայց երբ իրը միաժամանակ և՛ ամեն օր օգտագործվող է, և՛ թանկարժեք, օրենքի տեքստից միանշանակ լուծում չի բխում, և հարցը որոշվում է կոնկրետ գործի հանգամանքներով։
Ամփոփում
Ամփոփելով՝ ՀՀ քաղաքացիական օրենսգրքի 201-րդ հոդվածով ամուսնության ընթացքում ձեռք բերված գույքը համատեղ սեփականություն է, մինչամուսնական և նվեր կամ ժառանգություն ստացած գույքը՝ անձնական, իսկ անհատական օգտագործման գույքը՝ անձնական, բացառությամբ թանկարժեք իրերի ու պերճանքի առարկաների, ինչի հետևանքով ամուսնական մատանու պես ամեն օր օգտագործվող թանկարժեք իրերի պատկանելության հարցում օրենքը հստակ պատասխան չի տալիս, և այն որոշվում է կոնկրետ գործի հանգամանքներով, – տեղեկացնում է Iravaban.net-ը։
Ծանուցում. սույն նյութը պատրաստված է միայն իրավական իրազեկման նպատակով և չի հանդիսանում իրավաբանական խորհրդատվություն։ Ամուսինների ընդհանուր և անձնական գույքի, ինչպես նաև ամուսնալուծության հետ կապված գույքային վեճերի կոնկրետ իրավիճակներում իրավաբանական խորհրդատվություն ստանալու համար կարող եք դիմել «ԼԻԳԼ ԸԼԱՅԸՆՍ» իրավաբանական ընկերությանը՝ զանգահարելով +374 99 970704 հեռախոսահամարին կամ գրելով [email protected] էլեկտրոնային փոստի հասցեին։