Ամռան ամենահաճախ կրկնվող վեճերից է. բնակիչը որոշում է օդորակիչ տեղադրել, բայց համատիրության նախագահն ասում է՝ չի կարելի, արտաքին բլոկը ֆասադը փչացնում է։ Իրականում օրենքն այս հարցում շատ ավելի պաշտպանում է սեփականատիրոջը, քան կարծում են երկու կողմերն էլ։
Ինչպես տեղեկացնում է Iravaban.net-ը, հարցը կարգավորվում է «Բազմաբնակարան շենքի կառավարման մասին» և «Համատիրության մասին» ՀՀ օրենքներով։
Ո՞ւմն է շենքի ֆասադը
Ֆասադը, տանիքը, կրող կոնստրուկցիաները շենքի բոլոր սեփականատերերի ընդհանուր բաժնային սեփականությունն են։ Այսինքն՝ ֆասադը ո՛չ համատիրության սեփականությունն է, ո՛չ էլ նախագահի տնօրինության տակ գտնվող գույք։ Դրանում իր բաժինն ունի նաև այն բնակիչը, ով ուզում է օդորակիչ տեղադրել։
Ահա գլխավոր կանոնը
Օրենքով շինության սեփականատերն իրավունք ունի առանց մյուս սեփականատերերի համաձայնության դեպի իր բնակարանը կամ տարածքն անցկացնել մեխանիկական, էլեկտրական, սանիտարատեխնիկական և այլ կոմունիկացիաներ։ Ընդ որում՝ օրենքն ուղղակի նշում է, որ այս իրավունքը գործում է նաև այն դեպքերում, երբ այդ կոմունիկացիաներն ամբողջությամբ կամ մասամբ անցնում են ընդհանուր սեփականության միջով, վրայով կամ դրա օգտագործմամբ։
Ուշադրություն դարձրեք, որ օրենքի ցանկը փակ չէ. այնտեղ նշված է «մեխանիկական, էլեկտրական, սանիտարատեխնիկական և այլ կոմունիկացիաներ»։
Օդորակիչի համակարգն ընկնում է հենց այդ շրջանակի մեջ, և դա հաստատվում է շինարարական նորմերով։ ՀՀՇՆ IV-12.02.01-2004 շինարարական նորմերը կոչվում են «Ջեռուցում, օդափոխում և օդի լավորակում», այսինքն՝ օդորակումը դասվում է նույն շարքում, ինչ ջեռուցումն ու օդափոխությունը՝ որպես շենքի ինժեներական համակարգ։ Իսկ բազմաբնակարան բնակելի շենքերի ՀՀՇՆ 31-01-2014 նորմերն ուղղակի հղում են անում այդ ակտին։
Կա նաև ֆիզիկական հանգամանք, որն ամենից ուղիղ է համապատասխանում օրենքի ձևակերպմանը. սպլիտ-համակարգի սառնագենտի և ջրահեռացման խողովակները անցնում են պատի միջով, իսկ պատը ընդհանուր բաժնային սեփականություն է։ Արտաքին բլոկը այդ կոմունիկացիայի վերջնական տարրն է, և ֆասադին այն ամրացնելը ընդհանուր սեփականության օգտագործում է։
Ուրեմն ի՞նչ է պահանջվում
Ոչ թե թույլտվություն, այլ տեղեկացում։ Օրենքով սեփականատերն այս աշխատանքներն իրականացնում է սահմանված նորմերն ու կանոնները պահպանելով և նախօրոք տեղեկացնելով շենքի կառավարման մարմնին։
Տարբերությունը սկզբունքային է. թույլտվությունը կարելի է չտալ, տեղեկացումը՝ ոչ։
Ե՞րբ կարող են իրավացիորեն առարկել
Օրենքն այս իրավունքը պայմանավորում է երեք պայմանով։ Տեղադրումը չպետք է թուլացնի շենքի կրողունակությունը, չպետք է խոչընդոտի ինժեներական կոմունիկացիաների ու սարքավորումների բնականոն գործունեությանը, և չպետք է խախտի մյուս սեփականատերերի՝ իրենց տարածքները տիրապետելու և ընդհանուր գույքից օգտվելու իրավունքները։
Ուշադրություն դարձրեք, թե ինչն այս ցանկում չկա՝ արտաքին տեսքը, բլոկի չափը, ֆասադի էսթետիկան։ «Բլոկը մեծ է» կամ «տգեղ է» փաստարկները օրենքով մերժման հիմք չեն։
Իսկ եթե կառավարման մարմինը գտնում է, որ իրավունքները խախտվում են, ապա ինքը պետք է դա հիմնավորի, և անհամաձայնության դեպքում վեճը լուծվում է դատական կարգով։ Այսինքն՝ ապացուցելու բեռը արգելողի վրա է, ոչ թե տեղադրողի։
Ի՞նչ իրավունք ունի ժողովը
Սեփականատերերի ընդհանուր ժողովը կարող է սահմանել ընդհանուր գույքից օգտվելու կարգ, և նման որոշում կարող է պարունակել պահանջներ, օրինակ՝ բլոկերի տեղադրման տեղի կամ ձևավորման վերաբերյալ։
Բայց այստեղ երկու կարևոր բան կա։ Առաջին՝ նման որոշում կարող է ընդունել միայն ժողովը, ոչ թե նախագահը կամ կառավարիչը միանձնյա։ Երկրորդ՝ եթե ձեզ ասում են «արգելված է ժողովի որոշմամբ», դուք իրավունք ունեք պահանջել և տեսնել այդ արձանագրությունը. օրենքով ժողովների արձանագրությունների գիրքը ցանկացած ժամանակ պետք է տրամադրվի ծանոթանալու համար։
Իսկ եթե որոշում ընդհանրապես չկա, ապա կառավարման մարմնի՝ իր լիազորություններից դուրս կատարած գործողությունն օրենքով անվավեր է։
Ի՞նչ անել գործնականում
Խորհուրդ է տրվում ամեն ինչ անել գրավոր։ Կառավարման մարմնին ուղղված տեղեկացման մեջ նշեք տեղադրման տեղը, բլոկի չափերն ու քաշը, աշխատանքների ժամկետը և կցեք տեխնիկական տվյալները։ Այդ փաստաթուղթը ձեր հիմնական ապացույցն է, եթե հարցը հասնի դատարան։
Կարևոր է նաև իմանալ հակառակ կողմը։ Օրենքով այս իրավունքից օգտվելիս սեփականատերը պարտավոր է պահպանել սահմանված նորմերն ու կանոնները, ուստի դրանց խախտմամբ պատճառված վնասի համար պատասխանատվությունը կրում է հենց ինքը՝ քաղաքացիական օրենսդրության ընդհանուր կանոններով։
Իսկ եթե վնասը պատճառվում է կառավարման մարմնի ապօրինի գործողությամբ, «Համատիրության մասին» օրենքով նա գույքային պատասխանատվություն է կրում իր մեղքով պատճառված վնասի համար։
Հաճախ տրվող հարցեր
- Համատիրության նախագահն ասում է՝ արգելված է։ Բավակա՞ն է դա։
- Ոչ։ Ընդհանուր գույքից օգտվելու կարգ սահմանելը ժողովի իրավասությունն է։ Պահանջեք ժողովի արձանագրությունը. այն օրենքով պետք է տրամադրվի ծանոթանալու համար։
- Ի՞նչ պատճառաբանությամբ կարող են իրավացիորեն արգելել։
- Միայն երեքով՝ եթե տուժում է շենքի կրողունակությունը, խաթարվում է ինժեներական համակարգերի աշխատանքը կամ խախտվում են այլ սեփականատերերի իրավունքները։ Բլոկի չափը կամ արտաքին տեսքն օրենքով մերժման հիմք չեն։
Ամփոփում
Ամփոփելով՝ պետք է նշել, որ օրենքով բնակարանի կամ տարածքի սեփականատերն իրավունք ունի առանց մյուս սեփականատերերի համաձայնության իր տարածք անցկացնել կոմունիկացիաներ՝ ներառյալ ընդհանուր գույքի օգտագործմամբ, պահանջվում է ոչ թե թույլտվություն, այլ կառավարման մարմնին նախօրոք տեղեկացնելը, արգելքի իրավաչափ հիմք կարող են լինել միայն կրողունակության, ինժեներական համակարգերի կամ այլ սեփականատերերի իրավունքների խախտումը, և այդ հանգամանքն ապացուցելու պարտականությունը կրում է հենց արգելողը, – տեղեկացնում է Iravaban.net-ը։
Ծանուցում. սույն նյութը պատրաստված է միայն իրավական իրազեկման նպատակով և չի հանդիսանում իրավաբանական խորհրդատվություն։ Ընդհանուր գույքի օգտագործման, համատիրության հետ վեճերի և կոմունիկացիաների տեղադրման հետ կապված կոնկրետ իրավիճակներում իրավաբանական խորհրդատվություն ստանալու համար կարող եք դիմել «ԼԻԳԼ ԸԼԱՅԸՆՍ» իրավաբանական ընկերությանը՝ գրելով [email protected] էլեկտրոնային փոստի հասցեին։