Ճանապարհին մեքենան կարող է կանգնեցվել ոչ միայն այն դեպքում, երբ վարորդը խախտել է ճանապարհային երթևեկության կանոնները։ Օրենքը սահմանում է կոնկրետ իրավիճակներ, երբ ոստիկանության ծառայողը կարող է կանգնեցնել տրանսպորտային միջոցը, ինչպես նաև նախատեսում է, թե ինչ պարտականություններ ունի ծառայողը կանգնեցնելուց հետո։ ՀՀ ճանապարհային երթևեկության անվտանգության ապահովման մասին օրենսգրքի 17-րդ հոդվածը սահմանում է տրանսպորտային միջոցը կանգնեցնելու հիմքերը և կարգը։
Ինչպես տեղեկացնում է Iravaban.net–ը, ո՞ր դեպքերում կարող է ոստիկանությունը կանգնեցնել մեքենան, պարտավո՞ր է հայտնել պատճառը, կարո՞ղ է վարորդին առաջարկել դուրս գալ մեքենայից և ինչպե՞ս պետք է տրվի կանգնեցնելու ազդանշանը․ ներկայացնում ենք հիմնական կանոնները։
Ե՞րբ կարող է ոստիկանությունը կանգնեցնել մեքենան
Ոստիկանության ծառայողը կարող է կանգնեցնել տրանսպորտային միջոցը, եթե՝
- տեսանելի է կամ տեխնիկական միջոցներով արձանագրվել է, որ վարորդը խախտել է ճանապարհային երթևեկության կանոնները,
- մեքենայի ընթացքը, տեղափոխվող բեռը, վարորդը կամ ուղևորներն իրենց վարքագծով վտանգ են ստեղծում երթևեկության անվտանգության համար,
- բավարար հիմքեր կան կասկածելու, որ մեքենան կամ դրա ներսում գտնվող անձինք հետախուզման մեջ են,
- անհրաժեշտ է վարորդներին տեղեկացնել ճանապարհին առաջացած վտանգների կամ անբավարար պայմանների մասին։
Բացի այդ, մեքենաները կարող են կանգնեցվել ոստիկանության պետի կամ նրան փոխարինող անձի կողմից լիազորված հատուկ միջոցառումների ժամանակ։
Ինչպե՞ս պետք է ոստիկանությունը կանգնեցնի մեքենան
Կանգնեցնելու պահանջը կարող է տրվել՝
- դեպի տրանսպորտային միջոցն ուղղված ցուցաձողով,
- կարմիր ազդանշանով սկավառակով,
- բարձրախոս սարքի միջոցով։
Ուշադրությունը գրավելու համար կարող է օգտագործվել նաև սուլիչ։
Ազդանշանը պետք է վարորդի համար հասկանալի և ժամանակին լինի, որպեսզի դրա կատարումը վթարային իրավիճակ չստեղծի։
Կանգնեցնելուց հետո պարտավո՞ր է ոստիկանությունը ներկայանալ
Այո։ Օրենքով նախատեսված դեպքերում մեքենան կանգնեցնելուց հետո կարգավորող ոստիկանության ծառայողը պարտավոր է անհապաղ մոտենալ վարորդին և ներկայանալ։
Նա պետք է հայտնի՝
- իր պաշտոնը,
- կոչումը,
- ազգանունը,
- ստորաբաժանումը։
Հարցման դեպքում ծառայողը նաև պետք է հայտնի ոստիկանության ծառայողի նույնականացման անհատական համարը։
Բացի դրանից, ծառայողը պետք է հայտնի մեքենան կանգնեցնելու պատճառը։
Կարո՞ղ է վարորդը շարունակել ճանապարհը
Կանգնեցնելու պատճառի հետ կապված գործողությունները կատարելուց և անհրաժեշտության դեպքում խախտումն արձանագրելուց հետո ոստիկանության ծառայողը, որպես կանոն, պետք է թույլատրի տրանսպորտային միջոցի հետագա երթևեկությունը։
Սակայն օրենքը նախատեսում է դեպքեր, երբ մեքենայի շարժը կարող է չթույլատրվել, օրինակ՝ եթե առկա են օրենքով նախատեսված այլ հիմքեր։
Կարո՞ղ է պարեկը վարորդին ասել՝ դուրս եկեք մեքենայից
Այո, բայց օրենքը սահմանում է կոնկրետ դեպքեր։
Ոստիկանության ծառայողը կարող է վարորդին առաջարկել դուրս գալ մեքենայի խցիկից կամ սրահից, եթե, մասնավորապես՝
- անհրաժեշտ է վերացնել մեքենայի տեխնիկական անսարքությունը կամ բեռների փոխադրման կանոնների խախտումը,
- բավարար հիմքեր կան կասկածելու, որ վարորդը ոչ սթափ վիճակում է,
- մեքենան կանգնեցվել է հետախուզման մեջ գտնվելու կասկածանքով և անհրաժեշտ է համեմատել մեքենայի համապատասխան համարները գրանցման փաստաթղթերի տվյալների հետ,
- վարորդը կամ ուղևորը կասկածվում են հանցագործություն կատարելու մեջ,
- անհրաժեշտ է վարորդի մասնակցությամբ կազմել արձանագրություն կամ օգնություն ցույց տալ ճանապարհային երթևեկության մյուս մասնակիցներին։
Կարո՞ղ է մեքենան կանգնեցնել միայն խախտման դեպքում
Ոչ։ Օրենքը նախատեսում է նաև այնպիսի իրավիճակներ, երբ մեքենան կարող է կանգնեցվել ճանապարհի վիճակի, տեղի ունեցած ՃՏՊ-ի, ճանապարհին առաջացած վտանգների կամ երթևեկության անվտանգության վերաբերյալ տեղեկություններ ստանալու անհրաժեշտության դեպքում։
Այդ գործողություններից հետո, եթե օրենքով նախատեսված այլ հիմք չի առաջանում, ծառայողը պետք է թույլատրի մեքենայի հետագա երթևեկությունը։
Իսկ արագության կամ ապակիների լուսաթափանցելիության խախտումը ինչպե՞ս է հիմնավորվում
Օրենքը հատուկ սահմանում է, որ արագության սահմանված չափը գերազանցելու և ապակիների լուսաթափանցելիության սահմանված չափը խախտելու համար պատասխանատվություն է առաջանում, երբ խախտումը փաստարկված է համապատասխան տեխնիկական միջոցների կիրառմամբ։
Այսինքն՝ այդ դեպքերում խախտման արձանագրումը պետք է հիմնված լինի համապատասխան տեխնիկական միջոցի կիրառման վրա։
Կարևոր է․ մեքենան կանգնեցնելու իրավական հիմքը և կանգնեցնելուց հետո ոստիկանության ծառայողի գործողությունները օրենքով սահմանված են։ Վարորդի համար կարևոր է իմանալ ոչ միայն իր պարտականությունները, այլև հասկանալ, թե ինչ ընթացակարգ պետք է պահպանվի մեքենան կանգնեցնելու ժամանակ։