Կուտակային կենսաթոշակային ֆոնդի կառավարման համար կառավարիչը գանձում է տարեկան պարգևավճար, որը չի կարող գերազանցել ֆոնդի զուտ ակտիվների 1,5 տոկոսը։ Ֆոնդը փոխելիս կարող է գանձվել նաև փայերի մարման վճար՝ մինչև 1 տոկոս, սակայն օրենքը սահմանում է վեց դեպք, երբ այդ վճարն ընդհանրապես չի գանձվում։
Ինչպես տեղեկացնում է Iravaban.net-ը, վճարների կանոնները սահմանված են «Կուտակային կենսաթոշակների մասին» օրենքով։
Ի՞նչ է կառավարման պարգևավճարը
Օրենքով կառավարիչը ֆոնդի կառավարման համար ֆոնդի ակտիվներից գանձում է վճար, որը կոչվում է կառավարչի պարգևավճար։ Դրա տարեկան չափը և հաշվարկման կարգը սահմանվում են ֆոնդի կանոններով, սակայն չի կարող գերազանցել ֆոնդի զուտ ակտիվների արժեքի 1,5 տոկոսը։
Ի՞նչ այլ ծախսեր են կատարվում ֆոնդի հաշվին
Պարգևավճարից բացի, կառավարիչը ֆոնդի ակտիվների հաշվին կարող է կատարել նաև ֆոնդի կառավարման և աուդիտի հետ կապված ծախսեր, որոնց կազմը և առավելագույն չափը սահմանում է Կենտրոնական բանկը՝ համաձայնեցնելով ֆինանսական ոլորտի լիազորված մարմնի հետ։
Օրենքով ֆոնդի ակտիվներից, բացի սահմանված վճարներից և ծախսերից, այլ նվազեցումներն արգելված են։
Ֆոնդի ակտիվների հաշվին են կատարվում նաև երաշխիքային ֆոնդին վճարվող պարբերական վճարները։ Օրենքի համաձայն՝ դրանք կատարվում են եռամսյակը մեկ և հաշվարկվում են ֆոնդի զուտ ակտիվների արժեքի 0,02 տոկոսի չափով՝ օրական կտրվածքով։ Թույլտվություն ստանալիս կառավարիչն իր հաշվին վճարում է նաև միանվագ 15 միլիոն դրամ երաշխիքային վճար։
Պահառուի և մասնակիցների ռեեստրը վարողի ծառայությունների վճարները կատարվում են կառավարչի հաշվին, ոչ թե ձեր հաշվից։
Ե՞րբ է գանձվում փայերի մարման վճար
Ֆոնդի կանոններով կարող է սահմանվել փայերի մարման վճար, որը չի կարող գերազանցել մարվող փայերի հաշվարկային արժեքի 1 տոկոսը։
Ե՞րբ մարման վճար չի գանձվում
Օրենքով մարման վճար չի գանձվում, երբ կենսաթոշակի անցնելիս կուտակված միջոցները ստացվում են անուիտետի, ծրագրային վճարի կամ միանվագ վճարի տեսքով, ինչպես նաև հետևյալ դեպքերում՝
- երբ մասնակիցը փայերը փոխանակում է նույն կառավարչի այլ ֆոնդի փայերով,
- օրենքով նախատեսված հիմքերով փայերի փոխանակման դեպքում,
- երբ մասնակիցը 12 ամսվա ընթացքում առաջին անգամ է իր ֆոնդի փայերը փոխանակում այլ ֆոնդի փայերով, բացառությամբ այն ֆոնդի, որի փայերը ձեռք են բերվել վերջին 12 ամսում կատարված փոխանակման արդյունքում,
- առաջին անգամ ընտրած ֆոնդի փայերն առաջին անգամ փոխանակելիս,
- ժառանգի կողմից՝ ժառանգված յուրաքանչյուր ֆոնդի փայերի առաջին փոխանակման դեպքում,
- ֆոնդի դադարեցման դեպքում, երբ մասնակցի ակտիվների հաշվին ձեռք են բերվում այլ ֆոնդի փայեր։
Օրենքով առաջին անգամ փոխանակում է համարվում նաև 12 ամսվա ընթացքում մեկից ավելի ֆոնդերի փայերով փոխանակումը, եթե դիմումները ռեեստրը վարողին են ներկայացվել նույն օրվա ընթացքում։ Նույն կառավարչի ֆոնդերի միջև փոխանակումները չեն հաշվվում այս հաշվարկում։
Որքա՞ն է գանձվում ժառանգությունից
Եթե ժառանգը ներկայացնում է ժառանգված փայերի մարման և գումարը միանվագ ստանալու դիմում, ապա փայերի հետգնման ժամանակ գանձվում է լրացուցիչ 2 տոկոս մարման վճար՝ տվյալ ֆոնդի օգտին։
Այդ վճարից խուսափելու հնարավորություն օրենքը նույնպես նախատեսում է. մասնակցի մահվան դեպքում փայերը ժառանգի ընտրությամբ կարող են ոչ թե մարվել, այլ փոխանցվել ժառանգի կենսաթոշակային հաշվին։
Կա՞ն արդյոք այլ վճարներ
Օրենքով հաշվի օպերատորն իրավունք ունի մասնակիցների ռեեստրը վարողին ուղղված դիմումների համար մասնակցից կամ նրա ժառանգից գանձել վճար, որը չի կարող ավելի լինել, քան այդ նպատակով կատարվող ծախսերի և ողջամիտ շահութաբերության հանրագումարը։ Հաշվի օպերատորները գործում են բանկերում և այլ կազմակերպություններում, որտեղ ներկայացվում են ֆոնդի ընտրության և փոխանակման դիմումները։
Ի՞նչ վճարներ կան կամավոր բաղադրիչում
Կամավոր կենսաթոշակային ֆոնդի կառավարիչը նույնպես գանձում է պարգևավճար՝ ֆոնդի կանոններով սահմանված չափով, իսկ վճարների և ֆոնդի ակտիվների հաշվին կատարվող ծախսերի առավելագույն չափը սահմանում է Կենտրոնական բանկը։ Կամավոր ֆոնդի կանոններով կարող է սահմանվել նաև փայերի մարման վճար, բացառությամբ կենսաթոշակ ստանալու, ֆոնդի դադարեցման և առանց մասնակցի համաձայնության կառավարիչը փոխվելու դեպքերի։
Բանկում բացված կուտակային կենսաթոշակային ավանդի դեպքում մասնակիցը կարող է ցանկացած ժամանակ պահանջել ավանդի գումարը կամ դրա մի մասը փոխանցել այլ բանկում բացված իր նույնանման հաշվին։ Այդ փոխանցման համար բանկի գանձվող վճարի առավելագույն չափը սահմանում է Կենտրոնական բանկը, և այն կախված է տվյալ բանկի սխեմային մասնակցության ժամկետից։
Ամփոփում
Ամփոփելով՝ կուտակային կենսաթոշակային ֆոնդի կառավարման տարեկան պարգևավճարը չի կարող գերազանցել զուտ ակտիվների 1,5 տոկոսը, փայերի մարման վճարը՝ մարվող փայերի արժեքի 1 տոկոսը, մարման վճար չի գանձվում կենսաթոշակի անցնելիս, ֆոնդի 12 ամսում առաջին փոխանակման և ևս մի քանի դեպքում, ժառանգի կողմից փայերը մարելու դեպքում գանձվում է լրացուցիչ 2 տոկոս, ֆոնդի ակտիվներից կատարվում են նաև կառավարման, աուդիտի և երաշխիքային վճարներ, իսկ այլ նվազեցումներն օրենքով արգելված են, – տեղեկացնում է Iravaban.net-ը։
Կուտակային կենսաթոշակի գումարների ներդրման մասին կարդացեք այս նյութում։
Ծանուցում. սույն նյութը պատրաստված է միայն իրավական իրազեկման նպատակով և չի հանդիսանում իրավաբանական խորհրդատվություն։