Կերակրողին կորցնելու դեպքում նպաստը սովորող զավակին վճարվում է մինչև 26 տարին լրանալը։ Սեպտեմբերի 1-ից բարձրագույն կրթություն ստացողների համար ավելանում է լրացուցիչ պայման, և դրան չհամապատասխանելը կարող է զրկել նպաստից։
Ինչպես տեղեկացնում է Iravaban.net-ը, փոփոխությունը սահմանված է 2025 թվականի սեպտեմբերի 11-ի ՀՕ-308-Ն օրենքով, որն ուժի մեջ է մտնում 2026 թվականի սեպտեմբերի 1-ից։
Ո՞ւմ է վերաբերում այս նպաստը
Օրենքով կերակրողին կորցնելու դեպքում նպաստի իրավունք ունի մահացած կերակրողի՝ կենսաթոշակ ստանալու իրավունք չունեցող 18 տարին չլրացած երեխան, առկա ցերեկային ուսուցմամբ սովորող զավակը՝ մինչև 26 տարին լրանալը, ինչպես նաև ամուսինը կամ խնամակալ ճանաչված անձը, եթե նա զբաղված է մահացած կերակրողի 14 տարին չլրացած երեխայի խնամքով, նրա հետ հաշվառված է նույն հասցեում և չի աշխատում։
Խորթ որդին և խորթ դուստրը նպաստի իրավունք ունեն հարազատներին հավասար։ Իրավունքը տարածվում է նաև մահացած ճանաչված, ինչպես նաև ռազմական գործողությունների հետևանքով անհայտ բացակայող ճանաչված անձի ընտանիքի անդամների վրա։
Ի՞նչ է փոխվում սեպտեմբերի 1-ից
Օրենքի 31-րդ հոդվածում «առկա ցերեկային ուսուցմամբ» բառերից հետո ավելացվում է «բարձրագույն կրթության դեպքում՝ լրիվ բեռնվածությամբ»։
Այսինքն՝ բուհում սովորող զավակի համար այլևս բավարար չէ առկա ցերեկային ուսուցումը. պահանջվում է նաև լրիվ բեռնվածություն։ Մասնակի բեռնվածությամբ սովորողները դուրս են մնում այս պայմանից։
Նույն լրացումը կատարվում է 33-րդ հոդվածի 3-րդ մասում, որը վերաբերում է նպաստի իրավունքի դադարեցմանը։
Անցումային դրույթը
Օրենքով ավելացվում է նաև անցումային կարգավորում։ Լրիվ բեռնվածությամբ առկա ուսուցմամբ, բարձրագույն կրթության երկրորդ և երրորդ մակարդակներում սովորողներին վերաբերող դրույթները տարածվում են նաև առկա ուսուցմամբ բարձրագույն կրթությամբ, ինչպես նաև մագիստրատուրայում և ասպիրանտուրայում սովորողների վրա։
Այդ կարգավորումը գործում է մինչև «Բարձրագույն կրթության և գիտության մասին» օրենքով և դրանից բխող ակտերով սահմանված ժամկետները։
Այսինքն՝ մագիստրատուրայում և ասպիրանտուրայում սովորողները չեն դուրս մնում. նրանց նկատմամբ կիրառվում են նույն դրույթները՝ անցումային ժամկետների պահպանմամբ։
Հուլիսի 1-ի կանոնը, որի մասին քչերը գիտեն
Օրենքի 33-րդ հոդվածի 3-րդ մասով առկա ցերեկային ուսուցմամբ սովորող անձի՝ կերակրողին կորցնելու դեպքում նպաստ ստանալու իրավունքը դադարեցվում է տվյալ տարվա հուլիսի 1-ից։
Սակայն նույն հոդվածով իրավունքը վերականգնվում է դադարեցման օրվանից, եթե ուսումնական հաստատությունից տեղեկանք ներկայացվի այդ օրվանից հետո վեց ամսվա ընթացքում։ Այդ ժամկետից ուշ ներկայացնելու դեպքում իրավունքը վերականգնվում է միայն գրավոր դիմելու օրվանից։
Ուստի ուսումնական տարվա սկզբում տեղեկանք ներկայացնելը պարզապես ձևականություն չէ, այլ նպաստը հետ ստանալու պայման։
Ե՞րբ և ինչպես դիմել
Նպաստը նշանակում է տարածքային կենտրոնը՝ գրավոր դիմումի հիման վրա, իսկ անչափահասի դեպքում՝ նրա օրինական ներկայացուցչի դիմումով։ Դիմումը ներկայացվում է անձամբ, և տարածքային կենտրոնը 10 աշխատանքային օրվա ընթացքում ընդունում է որոշում։
Կարևոր է ժամկետը. նպաստը նշանակվում է կերակրողի մահվան օրվանից, եթե դիմումը ներկայացվել է այդ օրվանից հետո վեց ամսվա ընթացքում։ Ուշացած դիմումի դեպքում նպաստը նշանակվում է դիմելու օրվանից։
Ընդ որում, օրենքով ծերության, հաշմանդամության և կերակրողին կորցնելու դեպքում նպաստներից անձն ունի միայն մեկը ստանալու իրավունք՝ իր ընտրությամբ։
Հաճախ տրվող հարցեր
- Մագիստրատուրայում եմ սովորում։ Կկորցնե՞մ նպաստը։
- Օրենքի անցումային դրույթով մագիստրատուրայում և ասպիրանտուրայում սովորողների վրա տարածվում են նույն դրույթները՝ մինչև «Բարձրագույն կրթության և գիտության մասին» օրենքով սահմանված ժամկետները։
- Նպաստս դադարեցվել է հուլիսի 1-ից։ Ի՞նչ անեմ։
- Ուսումնական հաստատությունից տեղեկանք ներկայացրեք վեց ամսվա ընթացքում. այդ դեպքում իրավունքը վերականգնվում է դադարեցման օրվանից։ Ուշացնելու դեպքում այն կվերականգնվի միայն դիմելու օրվանից։
Ամփոփում
Ամփոփելով՝ պետք է նշել, որ 2026 թվականի սեպտեմբերի 1-ից ուժի մեջ մտնող ՀՕ-308-Ն օրենքով կերակրողին կորցնելու դեպքում նպաստի իրավունք ունեցող՝ մինչև 26 տարեկան սովորող զավակի համար բարձրագույն կրթության դեպքում ավելանում է լրիվ բեռնվածությամբ սովորելու պայմանը, նույն լրացումը կատարվում է նաև նպաստի իրավունքի դադարեցմանը վերաբերող հոդվածում, անցումային դրույթով այդ կարգավորումները տարածվում են նաև մագիստրատուրայում և ասպիրանտուրայում սովորողների վրա, իսկ սովորողի նպաստի իրավունքը դադարեցվում է տվյալ տարվա հուլիսի 1-ից և վերականգնվում է ուսումնական հաստատությունից տեղեկանք ներկայացնելու դեպքում՝ վեց ամսվա ընթացքում, – տեղեկացնում է Iravaban.net-ը։
Ծանուցում 1. սույն նյութը պատրաստված է միայն իրավական իրազեկման նպատակով և չի հանդիսանում իրավաբանական խորհրդատվություն։
Ծանուցում 2. սույն նյութի պատկերը գերենացված է արհեստական բանականության գործիքակազմի օգնությամբ։