Մատնադրոշմը՝ վեց տարեկանից. ի՞նչ այլ կենսաչափական տվյալներ են ամրագրվում անձնագրում և նույնականացման քարտում նոր օրենքով

Նոր անձնագրային համակարգում կենսաչափական տվյալները դառնում են փաստաթղթի պարտադիր բաղադրիչ. դրանք ամրագրվում են ոչ միայն փաստաթղթի վրա, այլև դրա ներսում՝ տվյալների էլեկտրոնային պահոցում։ Օրենքը սահմանում է, թե որ տվյալներն են համարվում կենսաչափական, որ տարիքից է վերցվում դրանցից յուրաքանչյուրը և ով է դրանք մշակում։

Ինչպես տեղեկացնում է Iravaban.net–ը, համապատասխան կարգավորումները սահմանված են «Անձը հաստատող փաստաթղթի մասին» 2026 թվականի մայիսի 11-ի ՀՕ-210-Ն օրենքի 11-րդ հոդվածով։ Օրենքն ուժի մեջ է մտնում էլեկտրոնային միասնական հարթակի գործարկման մասին լիազոր մարմնի հայտարարության հրապարակման օրվան հաջորդող տասներորդ օրը, բայց ոչ ուշ, քան 2026 թվականի նոյեմբերի 1-ը։

Ի՞նչ է համարվում կենսաչափական տվյալ

Օրենքի 2-րդ հոդվածի 1-ին մասի 19-րդ կետով կենսաչափական տվյալներ են անձի լուսանկարը, ստորագրությունը, ինչպես նաև աջ և ձախ ձեռքերի մատնադրոշմները։ Ցանկը սպառիչ է. այլ տվյալներ, օրինակ՝ ԴՆԹ-ն կամ աչքի ծիածանաթաղանթը, օրենքի այս հասկացության մեջ չեն ներառվում։

Ո՞ր տարիքից է վերցվում յուրաքանչյուրը

11-րդ հոդվածի 3-րդ մասով տարիքային շեմերը տարբեր են.

• լուսանկարը վերցվում է անկախ տարիքից,
• մատնադրոշմները՝ վեց տարեկանից,
• ստորագրությունը՝ 16 տարեկանից։

Առանձին կարգավորում կա մատնադրոշմների վերցնելու եղանակի մասին։ 11-րդ հոդվածի 2-րդ մասով առաջին հերթին վերցվում են աջ և ձախ ձեռքերի ցուցամատների մատնադրոշմները, իսկ եթե ցուցամատի մատնադրոշմը հնարավոր չէ ստանալ, ապա վերցվում են երկու ձեռքերի ցանկացած այլ համապատասխան մատների մատնադրոշմները, որոնցից հնարավոր է։

Ո՞ր փաստաթղթերում են ամրագրվում

11-րդ հոդվածի 1-ին մասով կենսաչափական տվյալներն ամրագրվում են ութ տեսակի փաստաթղթում՝ քաղաքացու անձնագրում, դիվանագիտական անձնագրում, քաղաքացու նույնականացման քարտում, օտարերկրացու կացության քարտում, օտարերկրացու և նրա ընտանիքի անդամների բնակության օրինականությունը հավաստող վկայականներում, քաղաքացիություն չունեցող անձի նույնականացման քարտում և կոնվենցիոն ճամփորդական փաստաթղթում, ինչպես նաև փախստականի նույնականացման քարտում և կոնվենցիոն ճամփորդական փաստաթղթում։

Ո՞ւմ են հանձնվում տվյալները

11-րդ հոդվածի 2-րդ մասով անձը կենսաչափական տվյալները հանձնում է լիազոր մարմնին, իսկ օտարերկրյա պետությունում՝ ՀՀ դիվանագիտական ծառայության մարմնին։ Դիվանագիտական անձնագիր ստանալու համար տվյալները հանձնվում են արտաքին գործերի բնագավառում պետական կառավարման լիազոր մարմնին։

Օրենքի 10-րդ հոդվածի 10-րդ մասով կենսաչափական տվյալները հանձնվում են էլեկտրոնային միասնական հարթակով ամրագրված այցի շրջանակում, և հենց այդ պահից է սկսվում փաստաթուղթը տրամադրելու ժամկետը՝ 14-րդ աշխատանքային օրը, իսկ արտերկրում՝ ոչ շուտ, քան 14-րդ, և ոչ ուշ, քան 45-րդ աշխատանքային օրը։

Կարո՞ղ են տվյալները վերցվել տանը

Այո, բայց սահմանված դեպքերում։ 11-րդ հոդվածի 4-րդ մասով Կառավարության որոշմամբ սահմանված դեպքերում և կարգով դիմողի կենսաչափական տվյալները տրամադրվում են իր բնակության կամ գտնվելու վայրում։

Այս հնարավորությունն ամրագրված է նաև 10-րդ հոդվածի 11-րդ մասով, ըստ որի՝ Կառավարությունը կարող է սահմանել լրացուցիչ վճարի դիմաց կամ այլ դեպքերում կենսաչափական տվյալների հավաքումը ՀՀ տարածքում անձի բնակության կամ գտնվելու վայրում։

Ի՞նչ է տվյալների էլեկտրոնային պահոցը

Օրենքի 2-րդ հոդվածի 1-ին մասի 18-րդ կետով տվյալների էլեկտրոնային պահոցն անձը հաստատող փաստաթղթի տեխնիկական կառուցվածքային մասն է, որը նախատեսված է տվյալների էլեկտրոնային պահպանման և ամրագրման համար և ներառում է անձի՝ օրենքով և այլ ակտերով նախատեսված տվյալները, այդ թվում՝ կենսաչափականները։

11-րդ հոդվածի 6-րդ մասով վերը թվարկված բոլոր փաստաթղթերն ունեն այդպիսի պահոց, որը պարունակում է անձի կենսաչափական տվյալները, իսկ Կառավարության որոշմամբ պահոցում կարող են ամրագրվել նաև այլ տվյալներ։

7-րդ մասով պահոցի տեխնիկական բնութագիրը, տվյալների ամրագրման ձևն ու կարգը և անվտանգությանն առաջադրվող պահանջները սահմանվում են Կառավարության որոշմամբ։ Նույն կերպ, 5-րդ մասով կենսաչափական տվյալների մշակման կանոնները ևս սահմանում է Կառավարությունը։

Կարո՞ղ է մասնավոր ընկերությունը մշակել այդ տվյալները

Այո, եթե ներգրավվել է որպես մասնավոր գործընկեր։ Օրենքի 14-րդ հոդվածի 1-ին մասի 6-րդ կետով մասնավոր գործընկերոջը կարող է պատվիրակվել օրենքով նախատեսված կենսաչափական տվյալների մշակումը, այդ թվում՝ դրանք հավաքելը, պահպանելը և օգտագործելը՝ օրենքով սահմանված նպատակների համար։

Ի՞նչ տվյալներ են ամրագրվում հենց փաստաթղթում

Օրենքի 3-րդ հոդվածի 5-րդ մասով անձնագրում ամրագրվում են ազգանունը և անունը, ծննդյան վայրը՝ պետությունը, անձնագրի համարը, սեռը, քաղաքացիությունը, ծննդյան օրը, ամիսը և տարեթիվը, թողարկման ամսաթիվը, վավերականության ժամկետը, տրամադրող մարմինը և կենսաչափական տվյալները։

6-րդ մասով նույնականացման քարտում ամրագրվում են ազգանունը, անունը և հայրանունը, քարտի համարը, սեռը, քաղաքացիությունը, ծննդյան ամսաթիվը, թողարկման ամսաթիվը, վավերականության ժամկետը, տրամադրող մարմինը և կենսաչափական տվյալները։

Ուշադրություն դարձրեք տարբերությանը. հայրանունը ամրագրվում է նույնականացման քարտում, բայց ոչ անձնագրում, իսկ ծննդյան վայրը՝ ընդհակառակը, նշվում է անձնագրում, բայց ոչ քարտում։

Հաճախ տրվող հարցեր

Երեխայի՞ց էլ են մատնադրոշմ վերցնում։ 

Վեց տարեկանից։ 11-րդ հոդվածի 3-րդ մասով մատնադրոշմները վերցվում են վեց տարեկանից, ստորագրությունը՝ 16 տարեկանից, իսկ լուսանկարն՝ անկախ տարիքից։

Եթե ցուցամատի մատնադրոշմը հնարավոր չէ վերցնել։ 

11-րդ հոդվածի 2-րդ մասով այդ դեպքում վերցվում են երկու ձեռքերի ցանկացած այլ համապատասխան մատների մատնադրոշմները, որոնցից հնարավոր է։

Կարո՞ղ եմ տվյալները հանձնել տանը, եթե չեմ կարող ներկայանալ։

11-րդ հոդվածի 4-րդ մասով դա հնարավոր է Կառավարության որոշմամբ սահմանված դեպքերում և կարգով։ 10-րդ հոդվածի 11-րդ մասով նման հնարավորությունը կարող է սահմանվել նաև լրացուցիչ վճարի դիմաց։

Ամփոփում

Ամփոփելով՝ «Անձը հաստատող փաստաթղթի մասին» ՀՕ-210-Ն օրենքի 2-րդ հոդվածով կենսաչափական տվյալներ են անձի լուսանկարը, ստորագրությունը և աջ ու ձախ ձեռքերի մատնադրոշմները, ընդ որում 11-րդ հոդվածի 3-րդ մասով լուսանկարը վերցվում է անկախ տարիքից, մատնադրոշմները՝ վեց տարեկանից, ստորագրությունը՝ 16 տարեկանից. տվյալները հանձնվում են լիազոր մարմնին կամ արտերկրում՝ դիվանագիտական ծառայության մարմնին, ամրագրվում են ութ տեսակի փաստաթղթում և դրանց տվյալների էլեկտրոնային պահոցում, իսկ պահոցի տեխնիկական բնութագիրը, անվտանգության պահանջները և տվյալների մշակման կանոնները սահմանում է Կառավարությունը, – տեղեկացնում է Iravaban.net–ը։

Ծանուցում. սույն նյութը պատրաստված է միայն իրավական իրազեկման նպատակով և չի հանդիսանում իրավաբանական խորհրդատվություն։ Կենսաչափական տվյալների մշակման, անձնական տվյալների պաշտպանության և անձը հաստատող փաստաթղթեր ստանալու հետ կապված կոնկրետ իրավիճակներում իրավաբանական խորհրդատվություն ստանալու համար կարող եք դիմել «ԼԻԳԼ ԸԼԱՅԸՆՍ» իրավաբանական ընկերությանը՝ գրելով [email protected] էլեկտրոնային փոստի հասցեին։