ՆԱՐԵԿ ԱՐՔ. ԱԼԵԷՄԷԶԵԱՆ
Ա.
Խոհեր Ծերութեան Մասին
Նշմարա՞ծ ես, թէ կը ցանկանք ծեր ըլլալ միայն այն ատեն, երբ մանուկ ենք: Երբ տակաւին տասը տարեկան չենք եղած, մեծապէս կը խանդավառուինք ծերութեամբ: Բացատրեմ, թէ ինչպէ՛ս. երբ տակաւին տասը տարեկանը չես թեւակոխած, եւ քեզի հարցնեն` «Քանի՞ տարեկան ես», կը պատասխանես` «Չորսուկէս տարեկան եմ». այսինքն ըսել կ՛ուզես` «Չորսուկէս տարեկան եմ եւ հինգ պիտի ըլլամ»: Երբ տասը տարեկանը անցած ես եւ երեսունվեց տարեկանիդ մէջ քեզի հարցնեն` «Քանի՞ տարեկան ես», կը պատասխանես` «Երեսունվեց», եւ բնաւ չես ըսեր` «Երեսունվեցեւկէս»: Այլ խօսքով, երբ պատանի եւ երիտասարդ, ես թիւերը առանց կոտորակի իրարու կը յաջորդեն` «Տասներկու… Տասներեք… Երեսունվեց… Երեսունեօթը», եւ այսպէս: Ուրիշ հանգրուան մըն ալ յիշեմ: Քեզի կը հարցնեն` «Քանի՞ տարեկան ես», կը պատասխանես` «Քսանմէկ»: Այս թիւը կեանքիդ ամէնէն յատկանշական սանդղամատերէն մին կը հանդիսանայ, որովհետեւ այլեւս երիտասարդ կը նկատուիս ընկերութեան կողմէ:
Սակայն յետոյ երեսուն տարեկան կ՛ըլլաս: Հոս արդէն երեսուն տարեկան դարձած ես: Այս դարձակէտը այլեւս քեզ երիտասարդութենէն հասունութիւն կը տանի:
Քսանմէկ տարեկան, երեսուն տարեկան եւ ահա քառասուն տարեկան կ՛ըլլաս: Հիմա կ՛անդրադառնաս, թէ տարիները սահած են եւ աչքդ կը բանաս-կը գոցես` յիսուն տարեկան եղած ես, եւ երազներդ յօդս ցնդած են:
Համբերէ՛: Վաթսուն տարեկան կ՛ըլլաս, եւ չես հաւատար, թէ վաթսուն տարի ապրեցար:
Անգամ մը եւս կը յիշես. քսանմէկ տարեկան եղայ, երեսուն տարեկան դարձայ, քառասուն տարեկանը նուաճեցի, յիսուն տարեկանը հասայ եւ վաթսուն տարեկանը թեւակոխեցի:
Ուժերդ կը հաւաքես եւ եօթանասունը կը գտնես: Ասկէ ետք օրը օրին կ՛ապրիս:
Երբ ութսուն տարեկան կ՛ըլլաս, բոլոր օրերդ իրարու նման միապաղաղ կը թաւալին` ճաշ, հանգիստ, քուն: Սակայն կեանքդ հոս չի՛ կասիր: Իննսուն եւ առաւել տարեկանիդ ետ կ՛երթաս եւ` «Դեռ երէկ իննսուն երկու տարեկան էի» կ՛ըսես:
Եւ ահա տարօրինակ վիճակ մը կը պարզես: Երբ հարիւր տարեկան կ՛ըլլաս, դարձեալ մանուկ կը դառնաս եւ «Հարիւրուկէս տարեկան եմ» կ՛ըսես:
Մաղթենք, որ բոլորս ալ առողջ ըլլանք եւ հարիւրուկէս տարեկան դառնանք…
Բ.
Երիտասարդ Մնալու Գաղտնիքը
1.- Կենսական չեղող թիւերը` տարիք, ծանրութիւն եւ հասակ, աղբը թափէ: Բժիշկները թող մտահոգուին ասոնցմով: Արդէն ասոր համար կը վճարես իրենց:
2.- Միայն ուրախ ընկերներով շրջապատուէ: Ժխտական տիպարները քեզ ի զուր յոռետես կը դարձնեն:
3.- Ամէն օր նոր բաներ սորվելու հետամուտ եղիր: Օրինակ` համակարգիչ գործածելը, պարտէզ մշակելը, գծելը եւ այլն, գեղեցիկ նոր փորձառութիւններ կրնան ըլլալ: Միտքդ միշտ զբաղած պահէ: Արդարօրէն ըսուած է. «Ծոյլ ուղեղը սատանային կը ծառայէ»: Այս ծառայութիւնն ալ ալզայմըր կը կոչուի:
4.- Պարզ բաները վայելքի վերածէ:
5.- Յաճախ, երկար եւ բարձրաձայն խնդայ: Խնդայ` մինչեւ շնչասպառ ըլլաս:
6.- Յուզիչ պահերէն մի՛ վհատիր: Անոնք պիտի յաճախեն քեզի, բայց դուն քաջ եղիր, յաղթահարէ զանոնք եւ կեանքդ ապրէ: Մինչեւ այն ատեն որ ողջ ես, կեանքդ լիուլի ապրէ:
7.- Շուրջդ պահէ միմիայն այն, ինչ որ կը սիրես` ընտանեկան պարագաներ, բարեկամներ, անասուններ, գիրքեր, առարկաներ, բոյսեր, երաժշտութիւն եւ այլն: Տունդ միակ սիրելի պատսպարանդ է:
8.- Առողջութեանդ հոգ տար: Եթէ առողջ ես, առողջութեանդ արժէքը գնահատէ: Իսկ երբ հիւանդանաս, անմիջապէս բուժումի դիմէ:
9.- Յանցաւոր մի՛ փնտռեր: Ամբողջ աշխարհի մէջ երջանկութեան հետամուտ եղիր` առանց յանցաւոր գտնելու ժամանակ վատնելու:
10.- Միշտ մարդոց ըսէ, թէ կը սիրես զիրենք: Որքան «Կը սիրեմ քեզ» ըսես, քիչ է:
ԵՒ ՄԻՇՏ ՅԻՇԷ. կեանքը մեր առած շունչերով չի՛ չափուիր. այլ` այն պահերով, որոնք մեր առած շունչերը իմաստալից կը դարձնեն:
Աթէնք, 15 մարտ 2026
(Ազատ եւ խտացեալ թարգմանութիւն անգլերէն յօդուածէ մը):
(Շար. 1)