Զինվորական համազգեստը պարզապես արտաքին տարբերակիչ միջոց չէ․ այն ունի հատուկ իրավական կարգավիճակ, և դրա կրումը թույլատրվում է միայն օրենքով կամ համապատասխան իրավական ակտերով սահմանված դեպքերում։
ՀՀ վարչական իրավախախտումների օրենսգրքի 183.5-րդ հոդվածով սահմանվում է վարչական պատասխանատվություն այն անձանց համար, որոնք չունեն զինվորական համազգեստ կրելու իրավունք, սակայն կրում են զինծառայողների համար նախատեսված համազգեստը։
Ինչպես տեղեկացնում է Iravaban.net–ը, օրենքը տարբերակում է առաջին անգամ և կրկին կատարված իրավախախտումների համար նախատեսված պատասխանատվությունը։
Ո՞վ կարող է կրել զինվորական համազգեստ
Զինվորական համազգեստ կրելու իրավունք ունեն զինվորական ծառայության մեջ գտնվող անձինք, ինչպես նաև այն անձինք, որոնց համար օրենսդրությամբ նախատեսված է զինվորական համազգեստ կրելու համապատասխան իրավունք։
Այսինքն՝ միայն զինվորական ծառայության մեջ չգտնվելը դեռևս ինքնին բավարար պայման չէ համազգեստ կրելու իրավունքը բացառելու համար․ անհրաժեշտ է նաև հաշվի առնել՝ տվյալ անձն օրենսդրությամբ ունի՞ արդյոք զինվորական համազգեստ կրելու իրավունք։
Ո՞ր դեպքում է առաջանում վարչական պատասխանատվություն
Վարչական պատասխանատվություն է առաջանում այն դեպքում, երբ զինվորական ծառայության մեջ չգտնվող և զինվորական համազգեստ կրելու իրավունք չունեցող անձը կրում է զինծառայողների համար սահմանված զինվորական համազգեստ։
Այսպիսով, իրավախախտման համար անհրաժեշտ է առնվազն երկու հանգամանքի առկայություն՝ անձը չպետք է գտնվի զինվորական ծառայության մեջ և միաժամանակ չպետք է ունենա զինվորական համազգեստ կրելու օրինական իրավունք։
Առաջին անգամ խախտելու դեպքում՝ 100 հազար դրամ տուգանք
ՀՀ վարչական իրավախախտումների օրենսգրքի 183.5-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված իրավախախտման դեպքում սահմանվում է տուգանք՝ սահմանված նվազագույն աշխատավարձի հարյուրապատիկի չափով։ Քանի որ հաշվարկային բազան 1,000 դրամ է, տուգանքի չափը կազմում է 100,000 դրամ։
Կրկին խախտելու դեպքում՝ 200 հազար դրամ
Օրենսգրքի 183.5-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսվում է ավելի բարձր պատասխանատվություն, եթե նույն արարքը կատարվել է կրկին՝ վարչական տույժ կիրառելուց հետո մեկ տարվա ընթացքում։ Այս դեպքում տուգանքը սահմանվում է նվազագույն աշխատավարձի երկուհարյուրապատիկի չափով։
Հաշվարկային բազայի՝ 1,000 դրամի պայմաններում տուգանքի չափը կազմում է 200,000 դրամ։
Կրկին կատարված իրավախախտում է համարվում այն դեպքը, երբ անձը նույն արարքը կատարում է նախորդ վարչական տույժի կիրառումից հետո՝ մեկ տարվա ընթացքում։ Այսինքն՝ կրկնակի պատասխանատվության հարցում նշանակություն ունի ոչ միայն նույն խախտման կրկնությունը, այլև նախորդ վարչական տույժի կիրառման պահից անցած ժամկետը։
Զինվորական համազգեստ կրելու հանգամանքը ինքնին բավարար չէ յուրաքանչյուր դեպքում վարչական պատասխանատվություն առաջացնելու համար։ Անհրաժեշտ է պարզել անձի կարգավիճակը, զինվորական ծառայության մեջ գտնվելու հանգամանքը, ինչպես նաև՝ տվյալ անձն օրենքով կամ այլ իրավական հիմքով ունի՞ զինվորական համազգեստ կրելու իրավունք։
Ուստի յուրաքանչյուր կոնկրետ դեպքի իրավական գնահատման ժամանակ պետք է հաշվի առնել ոչ միայն համազգեստ կրելու փաստը, այլև անձի իրավական կարգավիճակն ու համազգեստ կրելու իրավական հիմքը։
Այսպիսով՝ զինվորական ծառայության մեջ չգտնվող և զինվորական համազգեստ կրելու իրավունք չունեցող անձի կողմից զինծառայողների համար սահմանված զինվորական համազգեստ կրելը կարող է առաջացնել 100,000 դրամ տուգանք, իսկ վարչական տույժ կիրառելուց հետո մեկ տարվա ընթացքում նույն արարքը կրկին կատարելու դեպքում՝ 200,000 դրամ տուգանք։