«Արևելյան Զանգեզուրի» շրջանը Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետության հետ կապող միջանցքի վերաբերյալ Ադրբեջանի դիրքորոշումը սկզբունքային է և հիմնված է իրավական հիմքերի և տարածաշրջանային համագործակցության շահերի վրա։ 2020 թվականի նոյեմբերի 10-ի եռակողմ հայտարարության 9-րդ կետի համաձայն՝ պետք է ապահովվի Ադրբեջանի արևմտյան մասի և Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետության միջև անարգել տեղաշարժը։ Այս մասին հայտարարել է Ադրբեջանի ԱԳՆ մամուլի ծառայության ղեկավար Այխան Հաջիզադեն։
«Մենք բազմիցս ընդգծել ենք, որ Զանգեզուրի միջանցքն ուղղված չէ Հայաստանի ինքնիշխանության դեմ։ Նպատակը միայն անարգել տարանցիկ կապերի հաստատումն է՝ համաձայն միջազգային իրավունքի և ձեռք բերված համաձայնությունների։ Մենք կարծում ենք, որ Զանգեզուրի միջանցքը կնպաստի տարածաշրջանի տնտեսական ինտեգրմանը և Միջին միջանցքի շրջանակներում լրացուցիչ երթուղիների զարգացմանը»,- ասել է Հաջիզադեն։
Խեղաթյուրելով իրականությունը՝ նա ասել է, թե «օգոստոսի 8-ին Վաշինգտոնում կայացած գագաթնաժողովի կարևոր արդյունքներից մեկը «Միջազգային խաղաղության և բարգավաճման Թրամփի երթուղին» (TRIPP) էր, որը կապահովի «Զանգեզուրի միջանցքով» անարգել անցում և կամրապնդի տարածաշրջանային կապերը:
Հաջիզադեի խոսքով՝ Միացյալ Նահանգների և Հայաստանի միջև ընթանում են բանակցություններ համապատասխան տրանսպորտային ենթակառուցվածքների նախագծի իրականացման, անվտանգության միջոցառումների և անարգել անցման ապահովման վերաբերյալ, և դեռևս հայտնի չէ, թե երբ կսկսվի շինարարությունը։
«Այնուամենայնիվ, հաշվի առնելով, որ այս երթուղին կկապի Ադրբեջանի երկու շրջանները, մեր երկրի սկզբունքային դիրքորոշումը փոխանցվել է ինչպես ամերիկյան, այնպես էլ հայկական կողմերին։ Վաշինգտոնյան պայմանավորվածությունների համաձայն՝ սեպտեմբերի 5-ին Ադրբեջանի և Հայաստանի պատվիրակությունները՝ երկու երկրների փոխվարչապետերի գլխավորությամբ, փոխադարձ այցելություններ են կատարել Ադրբեջանի և Հայաստանի տարածքներ։ Նրանք ծանոթացել են տրանսպորտային ուղիներին և ենթակառուցվածքներին։ Մենք հետաքրքրված ենք այս միջանցքի արագ բացմամբ»,- ասել է նա։
Անդրադառնալով Հայաստանի հետ խաղաղության պայմանագրի ստորագրմանը՝ ադրբեջանցի պաշտոնյան նշել է, որ խաղաղության պայմանագիր ստորագրելու համար կարևոր է նախ ստեղծել համապատասխան պայմաններ և կատարել Բաքվի կողմից նշված պայմանները։ Միայն դրանից հետո կարելի է բանակցություններ վարել ստորագրման վայրի շուրջ։
Նա նաև անդրադարձել է անկլավների հարցին՝ նշելով, թե «մնացած չորս անկլավների՝ Ղազախի շրջանի երեք գյուղերի և Նախիջևանի գյուղի վերադարձը միշտ էլ գերակա խնդիր է»։
«Այս հարցը պետք է լուծվի սահմանազատման հանձնաժողովների շրջանակում»,- ասել է Հաջիզադեն։
Վաշինգտոնում օգոստոսի 8-ին ստորագրված համաձայնագրերով որևէ «Զանգեզուրի միջանցքի» մասին խոսք չկա։ Դրանցում նշվում է «Թրամփի երթուղու» (TRIPP) մասին, սակայն Բաքվի քարոզչամեքենան ու ադրբեջանցի պաշտոնյաները, այդ թվում՝ նախագահ Իլհամ Ալիևը շարունակում են «միջանցք» եզրույթն օգտագործել՝ խեղաթյուրելով ստորագրված փաստաթղթերի բովանդակությունը։
Թարգմանությունը՝ Էմմա Չոբանյանի