Իսկանդարյանը՝ վաշինգտոնյան բանակցությունների իրական ռիսկերի և սպասումների մասին (ԲԱՑԱՌԻԿ)

ԵՐԵՎԱՆ, 13 օգոստոսի․/Նովոստի–Արմենիա/․ Վաշինգտոնում ստորագրված եռակողմ հռչակագրի որոշ կետեր ընդհանրապես որևէ բովանդակային իմաստ չունեն։ Դրանք պարզապես ԱՄՆ նախագահին ուղղված երախտագիտության և գովասանքի խոսքեր են, իսկ մնացած կետերը ոչ մի նոր բան չեն պարունակում, «Նովոստի-Արմենիա»-ին տված հարցազրույցում ասաց Կովկասի ինստիտուտի տնօրեն Ալեքսանդր Իսկանդարյանը։

«Գրեթե բոլոր թեզերը այս կամ այն կերպ հնչեցվել են և՛ Հայաստանում, և՛ Ադրբեջանում հանդիպումից առաջ։ Խոսվում է ճանապարհները բացելու մտադրությունների, խաղաղությանը ձգտելու մասին։ Այս ամենը լավ բան է, սակայն միայն հռչակագրի մակարդակով», – նշեց նա։

Փորձագետը չի կարծում, որ եռակողմ գագաթնաժողովը շատ վատ է անցել, քանի որ նման հանդիպումները նպատակ ունեն փոխգործակցություն հաստատել: Նրա խոսքով՝ հանդիպումը չի կարելի բնութագրել որպես կտրուկ տեղաշարժ, այլ միայն որպես ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփի PR արշավ:

«Խաղաղության գործընթացը գործողություն չէ, այլ գործընթաց, որը կարող է շատ երկար տևել։ Այս հանդիպումը կարող է որոշակի ներդրում ունենալ այս գործընթացում, բայց բավականին միամիտ է մտածել, որ բոլոր խնդիրները կլուծվեն միայն այն պատճառով, որ Վաշինգտոնում մամուլի ասուլիս է անցկացվել», – ասաց Իսկանդարյանը։

Խոսելով Հայաստանի համար ռիսկերի մասին՝ քաղաքագետը նշեց, որ կան որոշ ռիսկեր, բայց դրանք կապված են ոչ թե հռչակագրի, այլ ստեղծված իրավիճակի հետ։ Այս ռիսկերի պատճառը արմատավորված է 2020 թվականին (երկրորդ ղարաբաղյան պատերազմ), 2022 թվականին (ռուս-ուկրաինական պատերազմ) և 2023 թվականին (Ղարաբաղի բնակչության տեղահանում)։

«Պետք է փորձել սահմանել փոխգործակցության որոշակի կանոններ և նվազագույնի հասցնել ռիսկերը։ Խոսքը երկարաժամկետ աշխատանքի մասին է, որը, վերջին հաշվով, կարող է որոշակի արդյունքների հանգեցնել Հայաստանի համար», – նշեց Իսկանդարյանը։

Վաշինգտոնում օգոստոսի 8–ին Հայաստանի վարչապետի, Ադրբեջանի և ԱՄՆ–ի նախագահների հանդիպման արդյունքում ստորագրվել է հռչակագիր։

Հռչակագիրը բաղկացած է 7 կետից, որոնք, մասնավորապես, ազդարարում են Ադրբեջանի Հանրապետության և Հայաստանի Հանրապետության միջև խաղաղության ու միջպետական հարաբերությունների հաստատման մասին համաձայնագրի համաձայնեցված տեքստի նախաստորագրում Կողմերի արտաքին գործերի նախարարների կողմից, Հայաստանի Հանրապետության և Ադրբեջանի Հանրապետության արտաքին գործերի նախարարների կողմից Եվրոպայում անվտանգության և համագործակցության կազմակերպությանն (ԵԱՀԿ) ուղղված՝ ԵԱՀԿ Մինսկի գործընթացի և կից կառուցակարգերի լուծարման վերաբերյալ համատեղ դիմումի ստորագրում, ջանքերի գործադրում, որոնք կներառեն Ադրբեջանի Հանրապետության հիմնական մասի և Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետության միջև Հայաստանի Հանրապետության տարածքով անխոչընդոտ հաղորդակցությունը, Հայաստանի Հանրապետության համար միջազգային ու ներպետական հաղորդակցության փոխադարձ առավելություններով․ Հայաստանի Հանրապետության կողմից աշխատանք Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների և փոխադարձաբար համաձայնեցված երրորդ կողմերի հետ՝ Հայաստանի Հանրապետության տարածքում «Թրամփի ուղի՝ հանուն միջազգային խաղաղության և բարգավաճման» («Trump Route for International Peace and Prosperity» (TRIPP)) հաղորդակցության ծրագրի իրականացման շրջանակը սահմանելու նպատակով։