ՀՀ-ում հանրակրթության պետական չափորոշիչը 12-րդ դասարանի երկրորդ կիսամյակի համար նախատեսում է էապես նվազեցված շաբաթական ծանրաբեռնվածություն, իսկ պետական ավարտական և միասնական քննությունները վաղ հանձնած սովորողների համար՝ ուսումնառության բոլորովին այլ ձևաչափեր՝ հետազոտական և նախագծային աշխատանքից մինչև կամավորական աշխատանք։ Սակայն շատ ծնողներ չգիտեն, թե կոնկրետ ինչ է փոխվում շրջանավարտի վերջին կիսամյակում, և ում է դա վերաբերում։
Ինչպես տեղեկացնում է Iravaban.net-ը, հանրակրթության պետական չափորոշիչը (հաստատված ՀՀ կառավարության 2010 թվականի ապրիլի 8-ի N 439-Ն որոշմամբ, 2026 թվականի մայիսի 21-ի N 699-Ն որոշմամբ շարադրված նոր խմբագրությամբ) 36-րդ և 41-րդ կետերով սահմանում է 12-րդ դասարանի երկրորդ կիսամյակի ծանրաբեռնվածությունը և ուսումնառության կազմակերպման առանձնահատկությունները։
Ծանրաբեռնվածությունը նվազում է գրեթե կիսով չափ
Չափորոշչի 36-րդ կետի 1-ին ենթակետի համաձայն՝ 12-րդ դասարանի առաջին կիսամյակում սովորողի շաբաթական ծանրաբեռնվածությունը 28-33 դասաժամ է, իսկ երկրորդ կիսամյակում՝ 16-24 դասաժամ։ Այսինքն՝ նվազագույն շեմն իջնում է 28-ից մինչև 16 դասաժամ։
Ընտրովի առարկաներ վերջին կիսամյակում
Չափորոշչի 41-րդ կետի համաձայն՝ 12-րդ դասարանի երկրորդ կիսամյակի առարկայացանկում սովորողների ընտրությամբ ընդգրկվում է առնվազն երեք ուսումնական առարկա՝ ծրագրային նյութի հիմնական կամ նպատակային ծրագրով ուսումնասիրման կամ կրկնության համար։
Այսինքն՝ վերջին կիսամյակը կառուցվում է սովորողի ընտրության շուրջ. նա կարող է առարկաներն ուսումնասիրել խորացված կամ օգտագործել կիսամյակը քննական նյութի կրկնության համար։
Ի՞նչ է փոխվում քննությունները վաղ հանձնածների համար
Ամենաէական փոփոխությունը վերաբերում է այն սովորողներին, ովքեր 12-րդ դասարանի առաջին կիսամյակում սահմանված կարգով հանձնել են պետական ավարտական և միասնական քննությունները։ Չափորոշչի 41-րդ կետի 1-ին ենթակետի համաձայն՝ նույն առարկաների ուսումնառությունը երկրորդ կիսամյակում այդ դեպքում իրականացվում է հետևյալ եղանակներով՝
հետազոտական աշխատանք,
նախագծային աշխատանք (պարտադիր),
լրացուցիչ ուսումնական առարկայի կամ դասընթացի ուսումնասիրություն՝ սովորողների նախընտրությամբ,
կամավորական աշխատանք (սովորողի ցանկությամբ)։
Ուշադրություն դարձրեք՝ նախագծային աշխատանքը պարտադիր է, իսկ կամավորական աշխատանքը կատարվում է միայն սովորողի ցանկությամբ։
Ո՞ւմ է սա վերաբերում
Կարևոր է հասկանալ, որ ուսումնառության այս այլընտրանքային ձևաչափերը գործում են միայն այն սովորողների համար, ովքեր առաջին կիսամյակում արդեն հանձնել են պետական ավարտական և միասնական քննությունները, և միայն այդ առարկաների մասով։ Մնացած սովորողների համար երկրորդ կիսամյակը շարունակվում է առարկայացանկով նախատեսված կարգով՝ նվազեցված ծանրաբեռնվածության սահմաններում։
Հենց այս երկու գործոնով է պայմանավորված այն, որ 12-րդ դասարանի վերջին կիսամյակում դասերի քանակը կարող է կտրուկ պակասել. մի կողմից՝ չափորոշիչն ինքն է սահմանում էապես ցածր ծանրաբեռնվածություն, մյուս կողմից՝ քննությունները հանձնած սովորողների մոտ սովորական դասերի մի մասը փոխարինվում է հետազոտական, նախագծային կամ կամավորական աշխատանքով։
Հաճախ տրվող հարցեր
Քանի՞ դասաժամ է նախատեսված 12-րդ դասարանի երկրորդ կիսամյակում։
36-րդ կետի համաձայն՝ 16-24 դասաժամ՝ առաջին կիսամյակի 28-33 դասաժամի փոխարեն։
Երեխաս արդեն հանձնել է միասնական քննությունները։ Ի՞նչ է անելու երկրորդ կիսամյակում։
41-րդ կետի համաձայն՝ այդ առարկաների ուսումնառությունն իրականացվում է հետազոտական աշխատանքի, պարտադիր նախագծային աշխատանքի, նախընտրությամբ լրացուցիչ դասընթացի կամ, ցанկության դեպքում, կամավորական աշխատանքի ձևով։
Նախագծային աշխատանքը պարտադի՞ր է։
Այո։ 41-րդ կետի 1-ին ենթակետում նախագծային աշխատանքը նշված է որպես պարտադիր, իսկ կամավորական աշխատանքը՝ սովորողի ցանկությամբ։
Բոլո՞ր 12-րդ դասարանցիների դասերն են պակասում։
Նվազեցված ծանրաբեռնվածությունը (16-24 դասաժամ) գործում է երկրորդ կիսամյակում ընդհանրապես, իսկ ուսումնառության այլընտրանքային ձևաչափերը՝ միայն այն սովորողների համար, ովքեր առաջին կիսամյակում սահմանված կարգով հանձնել են պետական ավարտական և միասնական քննությունները։
Կարո՞ղ է սովորողը երկրորդ կիսամյակն օգտագործել քննական նյութի կրկնության համար։
Այո։ 41-րդ կետի համաձայն՝ երկրորդ կիսամյակի առարկայացանկում սովորողի ընտրությամբ ընդգրկվում է առնվազն երեք առարկա՝ ուսումնասիրման կամ կրկնության համար։
Ամփոփելով՝ պետք է նշել, որ 12-րդ դասարանի երկրորդ կիսամյակում շաբաթական ծանրաբեռնվածությունը չափորոշչով իջնում է մինչև 16-24 դասաժամ, առարկայացանկը ձևավորվում է սովորողի ընտրությամբ՝ առնվազն երեք առարկայով, իսկ քննությունները վաղ հանձնած սովորողների ուսումնառությունը փոխարինվում է հետազոտական, պարտադիր նախագծային, լրացուցիչ դասընթացի կամ կամավորական աշխատանքի ձևաչափերով, – տեղեկացնում Iravaban.net-ը։
Ծանուցում. սույն նյութը պատրաստված է միայն իրավական իրազեկման նպատակով և չի հանդիսանում իրավաբանական խորհրդատվություն։
