2025 թվականի առաջին կեսին կրիպտոարժույթների շուկան ցույց տվեց զուսպ դինամիկա, ինչը վկայում է ոլորտի անցումը արագ աճի փուլից դեպի կառուցվածքային փոփոխությունների և ինստիտուցիոնալ հարթեցման շրջան։
Նախորդ տարվա համեմատ, երբ կրիպտոարժույթների համախառն կապիտալիզացիան աճել էր 96.2%-ով, 2025-ի հունվարից հունիս ընկած ժամանակահատվածում աճը կազմել է ընդամենը 1.99%։ Ընդհանուր մակրոտնտեսական պայմաններում սա պետք է գնահատել ոչ թե որպես դանդաղում, այլ որպես կայունացման նշան։
Տատանումները՝ որպես գլոբալ գործընթացների արտացոլում
ԱՄՆ-ում մակրոտնտեսական ցուցանիշների վատթարացման, աշխարհաքաղաքական հակամարտություններից բխող շարունակական ճնշման և աշխարհի խոշորագույն տնտեսությունների միջև աճող մաքսային լարվածության ֆոնին, առաջին եռամսյակը բացասական էր՝ շուկայի կապիտալիզացիան նվազեց 18.61%-ով։ Շուկայի մասնակիցների արձագանքը աճող անորոշությանը և ռիսկի հանդեպ նվազող հանդուրժողականությանը դարձել է շուկայական տրամաբանական շտկում։ Սակայն արդեն երկրորդ եռամսյակում արձանագրվել է զգալի վերականգնում՝ ընդհանուր աճը կազմել է 25.32%։ Դրան էապես նպաստել է ԱՄՆ-ում բիթքոյինի սպոտ ETF-ների հաստատումը, ինչպես նաև թվային ակտիվների առևտրում ինստիտուցիոնալ մասնակցության ընդլայնումը։
BTC և ETH․ առաջատար դիրքերի ամրապնդում
Բիթքոյնի կապիտալիզացիան կիսամյակի ընթացքում կայուն պահպանվել է 2 տրիլիոն դոլարի սահմանագծից վեր, ինչը վերահաստատել է նրա դիրքը որպես հիմնական թվային ակտիվ, որը կարող է կատարել արժեքի երկարաժամկետ պահպանման գործառույթ և ծառայել որպես ներդրումային պորտֆելի դիվերսիֆիկացման գործիք։ Եթե նախկինում ինստիտուցիոնալ ներդրողների զգալի հետաքրքրությունը հիմնականում դրսևորվում էր արտաբորսայական ալիքների միջոցով, ապա հիմա այն մեծապես տեղափոխվել է հանրային տիրույթ՝ շնորհիվ ֆիզիկական BTC-ով ապահովված կարգավորվող բորսայական ֆոնդերի հայտնության։
Ethereum-ը, պահպանելով երկրորդ տեղը գործարքների ծավալով (Binance հարթակի բոլոր գործարքների 12%), շարունակում է ամրապնդվել որպես ապակենտրոնացված տնտեսության ենթակառուցվածքային բաղադրիչ։ BTC-ի և ETH-ի մասնակցությամբ գործարքները միասին կազմել են 86%, ինչը վկայում է լիկվիդայնության կենտրոնացման և երկրորդային թոքենների նկատմամբ սպեկուլյատիվ ակտիվության նվազման մասին։ ETH-ի նկատմամբ պահանջարկը պայմանավորված էր ոչ միայն ցանցի տեխնոլոգիական առավելություններով և DeFi արտադրանքների ակտիվ զարգացմամբ, այլև ստեյքինգի ծավալների աճով և կորպորատիվ օգտատերերի ի հայտ գալով, ովքեր էթերիումը կիրառում են իրենց բիզնես-մոդելների շրջանակում։
Սթեյբլքոյնների բաժնի աճը՝ որպես բարձրացված պրագմատիզմի հետևանք
Շուկայի կառուցվածքում ամենախոսուն փոփոխություններից մեկը դարձավ սթեյբլքոյնների շրջանառության զգալի աճը։ Նրանց համախառն կապիտալիզացիան հասավ 162.2 միլիարդ դոլարի՝ կիսամյակի ընթացքում ավելանալով 23.6 միլիարդով, իսկ Binance էկոհամակարգում դրանց մասնակցությամբ գործարքները կազմել են 71%։ Այս դինամիկան վկայում է շուկայական նախապատվությունների վերաբաշխման մասին՝ հօգուտ ֆիքսված արժեք ունեցող գործիքների, ինչը պայմանավորված է ինչպես հաշվարկային լիկվիդ միջոցների պահանջարկի աճով, այնպես էլ հիմնական ակտիվների բարձր տատանողականության պայմաններում գնային ռիսկերը նվազեցնելու ձգտումով։
Սթեյբլքոյնների կիրառումը գնալով դուրս է գալիս միայն թրեյդինգի շրջանակներից և ավելի հաճախ օգտագործվում է սահմանամերձ վճարումների, լիկվիդայնության տրամադրման, գանձապետական հոսքերի կառավարման և նույնիսկ կորպորատիվ մասնավոր գործառնությունների համար։ Սա էլ իր հերթին ուժեղացնում է կարգավորող մարմինների նկատմամբ ճնշումը՝ դրանց իրավական կարգավիճակի հստակեցման անհրաժեշտության հարցում։