Էլեկտրական սկուտերով (ինքնագլդորով) երթևեկելու հիմնական կանոնները. տարիք, արագություն, թույլատրելի վայրեր

Էլեկտրական սկուտերով, էլեկտրական սքեյթբորդով, գիրոսկուտերով կամ միանիվով երթևեկելը Հայաստանում կանոնակարգված է դեռ 2024 թվականից, բայց քչերն են ուշադիր կարդացել, թե կոնկրետ ինչ է թույլատրված և ինչ՝ արգելված։ Օրենքը սահմանում է տարիքային շեմ, արագության սահմանաչափ, երթևեկության թույլատրելի վայրերի հստակ հերթականություն և արգելքների ընդարձակ ցանկ։

Ինչպես տեղեկացնում է Iravaban.net-ը, կարգավորումը սահմանված է «Ճանապարհային երթևեկության անվտանգության ապահովման մասին» 2005 թվականի հուլիսի 8-ի ՀՕ-166-Ն օրենքի 24.4-րդ հոդվածով, որը լրացվել է 2024 թվականի հոկտեմբերի 2-ի ՀՕ-361-Ն օրենքով և ուժի մեջ է մտել 2024 թվականի նոյեմբերի 24-ից։

Ի՞նչ է անհատական շարժունակության միջոցը

Օրենքի 1-ին հոդվածով անհատական շարժունակության (տեղաշարժման) միջոցը մեկ կամ մի քանի անիվ (գլանափող) ունեցող տրանսպորտային միջոց է, որը նախատեսված է էլեկտրական շարժիչի օգտագործմամբ մարդու անհատական տեղաշարժման համար. էլեկտրական սկուտեր (ինքնագլդոր), էլեկտրական սքեյթբորդ, գիրոսկուտեր, սեգվեյ, միանիվ և այլ նմանատիպ միջոցներ։

Ո՞ր տարիքից կարելի է վարել

24.4-րդ հոդվածի 1-ին մասով անհատական շարժունակության միջոցներով երթևեկելու իրավունք ունեն 18 տարեկանից բարձր տարիք ունեցող անձինք, ինչպես նաև 16 տարին լրացած և «AM» ենթակարգի տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք ունեցող անձինք։

3-րդ մասով մինչև 18 տարեկան անձանց (բացառությամբ վերոնշյալ 16-ամյա խմբի) թույլատրվում է երթևեկել միայն համայնքի ավագանու հատուկ սահմանած վայրերում։

Որտե՞ղ կարելի է վարել

1-ին մասով սահմանված է հստակ հերթականություն՝ նախ պետք է կիրառվի հեծանվային կամ հեծանվահետիոտնային արահետը կամ հեծանվորդների գոտին։ Եթե դրանք բացակայում են կամ դրանցով երթևեկելն անհնար է, թույլատրվում է մայթով կամ հետիոտնային արահետով։ Եթե դրանք էլ բացակայում են, թույլատրվում է կողնակով։ Իսկ եթե ոչ մեկը հասանելի չէ, կարելի է երթևեկել երթևեկելի մասի աջ եզրով, բայց միայն այն դեպքում, եթե միջոցը հագեցած է արգելակով, ձայնային ազդանշանով, առջևում՝ սպիտակ, կողքերից՝ նարնջագույն կամ կարմիր, հետևում՝ կարմիր լուսանդրադարձիչներով և առջևում՝ սպիտակ լուսարձակով, որը պետք է միացված լինի մութ ժամանակ կամ անբավարար տեսանելիության պայմաններում։

2-րդ մասով երթևեկելի մասում թույլատրվում է երթևեկել միայն մեկ շարքով։

Ի՞նչ արագություն է թույլատրված

4-րդ մասով անհատական շարժունակության միջոցի արագությունը չպետք է գերազանցի 25 կմ/ժ-ը։

Հետիոտների հանդեպ պարտավորությունը

5-րդ մասով հետիոտների և անհատական շարժունակության միջոցների համատեղ երթևեկության ժամանակ հետիոտները բոլոր դեպքերում ունեն առավելություն։ 6-րդ մասով, եթե միջոցի շարժումը վտանգում կամ խանգարում է հետիոտների շարժը, օգտագործողը պարտավոր է դադարեցնել դրա օգտագործումը կամ իջեցնել արագությունը՝ չգերազանցելով հետիոտների երթևեկության արագությունը։

Ի՞նչ է արգելված

7-րդ մասով արգելվում է՝

• տեղափոխել ուղևոր, բեռ կամ այլ միջոց, բացառությամբ առանց ձեռքերի պահվող ուղեբեռի,
• առանց ղեկային կառավարման համակարգի մեկ սռնու վրա գտնվող միջոցներն օգտագործել երթևեկելի մասի կամ հեծանվորդների գոտու վրա,
• հանձնել 18 տարին չլրացած անձանց, բացառությամբ 3-րդ մասով նախատեսված դեպքի, երբ հսկողության պարտականությունը կրում է հանձնողը,
• ղեկ ունեցող միջոց օգտագործել առանց ղեկը բռնելու,
• հատել ճանապարհը հետիոտնային անցումով՝ միջոցի վրայից չիջնելով,
• օգտագործել բնակավայրից դուրս ճանապարհներին,
• շահագործել թաց կամ ձյունածածկ մակերևույթով, նույնիսկ թույլատրված վայրերում.,
• ապրանքների առաքում իրականացնող անձանց՝ օգտագործել առանց սաղավարտի կամ չկոճկված սաղավարտով,
• քարշակել կամ քարշակվել դրանով,
• վարել համայնքի ավագանու արգելած վայրերում,
• վարել թունելներում։

Վարձակալությամբ տրամադրող կազմակերպությունների պարտականությունը

8-րդ մասով վարձակալությամբ տրամադրող կազմակերպությունները պարտավոր են բացառել բնակավայրի սահմաններում միջոցները 25 կմ/ժ-ից ավելի արագությամբ կամ ավագանու արգելած վայրերում վարելու հնարավորությունը։

9-րդ մասով, 2025 թվականի սեպտեմբերի 1-ից, կազմակերպությունները կարող են միջոցները շահագործման հանձնել, իսկ ֆիզիկական անձինք՝ շահագործել միայն արագություն չափող սարքավորումով կահավորված լինելու դեպքում։

Համայնքի ավագանու լրացուցիչ լիազորությունը

10-րդ մասով, օրենքով նախատեսված կարգավորումներից բացի, համայնքում անհատական շարժունակության միջոցների երթևեկության արգելված վայրերը սահմանում է համայնքի ավագանին։ Հենց այս լիազորությունն է հետագայում ամրապնդվել Վարչական իրավախախտումների օրենսգրքի նոր 131.2-րդ հոդվածով, որով ավագանու սահմանած լրացուցիչ պայմանների խախտումն արդեն ուղղակիորեն կրում է վարչական պատասխանատվություն։

Ինչպե՞ս է վերահսկվում կատարումը

24.4-րդ հոդվածով նախատեսված պահանջների խախտման համար նախատեսված է վարչական տուգանք, իսկ արձանագրությունները կազմում է Պարեկային ծառայությունը։

Հաճախ տրվող հարցեր

Կարո՞ղ եմ 15 տարեկան երեխայիս սկուտեր տալ։ Ոչ, բացառությամբ այն դեպքի, երբ երեխան 16 տարեկան է և ունի «AM» ենթակարգի իրավունք։ Այլապես 18 տարեկանից ցածր անձանց միջոցը հանձնելն արգելված է, և հսկողության պարտականությունը կրում է հանձնողը։

Կարո՞ղ եմ սկուտերով անցնել հետիոտնային անցումով։ Միջոցի վրայից չիջնելով՝ ոչ։ Հետիոտնային անցումով անցնելը թույլատրվում է միայն միջոցից իջնելով և այն ոտքով տանելով։

Ինչո՞ւ ինձ տուգանել են անձրևից հետո սկուտերով վարելու համար։ Օրենքի 7-րդ մասով արգելվում է անհատական շարժունակության միջոցների շահագործումը թաց կամ ձյունածածկ մակերևույթով, նույնիսկ երթևեկության համար թույլատրված վայրերում։

Ամփոփում

Ամփոփելով՝ «Ճանապարհային երթևեկության անվտանգության ապահովման մասին» օրենքի 24.4-րդ հոդվածով անհատական շարժունակության միջոցներով երթևեկելու իրավունք ունեն 18 տարեկանից բարձր անձինք, ինչպես նաև 16 տարեկանից՝ «AM» ենթակարգի իրավունքով, արագությունը չպետք է գերազանցի 25 կմ/ժ-ը, երթևեկությունը թույլատրվում է հեծանվային արահետով, դրա բացակայության դեպքում՝ մայթով, կողնակով կամ երթևեկելի մասի աջ եզրով՝ լուսանդրադարձիչների առկայության պայմանով, արգելվում է ուղևոր կամ բեռ տեղափոխելը, թաց մակերևույթով վարելը, թունելներում կամ բնակավայրից դուրս երթևեկելը, իսկ համայնքի ավագանին կարող է սահմանել լրացուցիչ արգելված վայրեր, – տեղեկացնում է Iravaban.net-ը։

Ծանուցում. սույն նյութը պատրաստված է միայն իրավական իրազեկման նպատակով և չի հանդիսանում իրավաբանական խորհրդատվություն։ Ճանապարհային երթևեկության և վարչական իրավախախտումների հետ կապված կոնկրետ իրավիճակներում իրավաբանական խորհրդատվություն ստանալու համար կարող եք դիմել «ԼԻԳԼ ԸԼԱՅԸՆՍ» իրավաբանական ընկերությանը՝ զանգահարելով +374 99 970704 հեռախոսահամարին կամ գրելով [email protected] էլեկտրոնային փոստի հասցեին։