Iravaban.net-ը ուսումնասիրել է Իրավական ակտերի նախագծերի հրապարակման e-draft.am կայքում հանրային քննարկման դրված «Հայաստանի Հանրապետության կառավարության 2018 թվականի ապրիլի 12-ի N 430-Ն որոշման մեջ փոփոխություններ կատարելու մասին» ՀՀ կառավարության որոշման նախագիծը։
Ի՞նչ փոփոխություններ են նախատեսվում
Ղեկավարվելով «Նորմատիվ իրավական ակտերի մասին» օրենքի 34-րդ հոդվածի 1-ին մասով՝ առաջարկվում է փոփոխություն կատարել Հայաստանի Հանրապետության կառավարության 2018 թվականի ապրիլի 12-ի N 430-Ն որոշման մեջ։
Մասնավորապես՝
- Որոշման 1-ին հավելվածի 7-րդ կետի առաջին նախադասությունում
«ՄՈԳ-ի առավելագույն արժեքի առնվազն 70 տոկոսը կամ ովքեր հավաքել են տվյալ բարձրագույն ուսումնական հաստատության համար սահմանված ընդունելության քննությունների առավելագույն դրական միավորների հանրագումարի առնվազն 75 տոկոսը» բառերը առաջարկվում է փոխարինել «ՄՈԳ-ի առավելագույն արժեքի առնվազն 60 տոկոսը կամ ովքեր հավաքել են տվյալ բարձրագույն ուսումնական հաստատության համար սահմանված ընդունելության քննությունների առավելագույն դրական միավորների հանրագումարի առնվազն 65 տոկոսը» բառերով։ - «Թեստի առավելագույն արժեքի առնվազն 75 տոկոսը» բառերը առաջարկվում է փոխարինել «թեստի առավելագույն արժեքի առնվազն 65 տոկոսը» բառերով։
Այսպիսով, ընդունելության (ուսումնառության) նվազագույն միավորների շեմը առաջարկվում է իջեցնել 10 տոկոսով։
Իրավական ակտի ընդունման անհրաժեշտությունը
Որոշման նախագծի ընդունումը պայմանավորված է նպատակային ուսումնառության շրջանակներում «Պատիվ ունեմ» ծրագրով պարտադիր զինվորական ծառայության զորակոչից տարկետման տրամադրման պայմանները դյուրինացնելու անհրաժեշտությամբ։
Ծրագիրը նախատեսում է, որ քաղաքացուն տարկետում է տրամադրվում՝ ՀՀ պաշտպանության նախարարության նշած վայրում և պայմաններով հետագա զինվորական ծառայություն անցնելու պարտավորությամբ։
Ընթացիկ իրավիճակը և խնդիրները
Գործող կարգավորման համաձայն՝ «Պատիվ ունեմ» ծրագրով տարկետման իրավունք են ստանում այն քաղաքացիները, որոնց՝
- ՄՈԳ-ը կազմում է առավելագույն արժեքի առնվազն 70 տոկոս, կամ
- ընդունելության քննությունների առավելագույն դրական միավորների հանրագումարի առնվազն 75 տոկոս,
- ինչպես նաև ընդհանուր զարգացվածության թեստի առավելագույն արժեքի առնվազն 75 տոկոս արդյունք ցուցաբերած անձինք։
Վերջին հինգ տարիների վերլուծությունը ցույց է տվել, որ ծրագրով դիմող և պայմանագիր կնքող սովորողների թիվը աստիճանաբար նվազել է։
Նվազման հիմնական պատճառներից է դիմումատուների կողմից սահմանված նվազագույն միավորները չհավաքելու հանգամանքը, այն դեպքում, երբ զգալի թվով դիմորդներ հավաքել են 60–75 տոկոս միջակայքում միավորներ։
Միաժամանակ, գործընթացի վրա ազդեցություն է ունեցել նաև ՀՀ կառավարության 23.03.2023թ. N 383-Ն որոշումը, որով բնագիտական, տեխնոլոգիական, ճարտարագիտական և մաթեմատիկական ուղղություններով բարձր միավորներով ընդունված սովորողների համար սահմանվել է տարկետման հնարավորություն։
Արդյունքում՝ յուրաքանչյուր ուսումնական տարվա համար նախատեսված 350 տեղերը ամբողջությամբ չեն համալրվում, ինչը հետագայում անդրադառնում է սպայական պաշտոնների համալրման գործընթացի վրա։
Կարգավորման նպատակը և բնույթը
Նախագծի նպատակն է՝
- իջեցնել նվազագույն միավորների շեմը 10 տոկոսով,
- ապահովել «Պատիվ ունեմ» ծրագրով նախատեսված տեղերի առավել ամբողջական համալրում,
- բարձրացնել ծրագրի գրավչությունը և մատչելիությունը։
Լրացուցիչ ֆինանսական միջոցների անհրաժեշտությունը
Որոշման նախագծի ընդունումը պետական բյուջեից լրացուցիչ ֆինանսական միջոցների անհրաժեշտություն չի առաջացնում և չի հանգեցնում պետական բյուջեի եկամուտների ու ծախսերի փոփոխության։
Կապը ռազմավարական փաստաթղթերի հետ.
Որոշման նախագիծը կապված է ՀՀ կառավարության 2021-2026թթ. Նախագիծը բխում է ՀՀ կառավարություն-ի 2021-2026 թվականների ծրագրի «1.3 Պաշտպանության ոլորտ. Զինված ուժերի բարեփոխումներ» բաժնի պահանջներից։
Այն ուղղված է՝
- պայմանագրային զինվորական ծառայության աճին,
- զինծառայության գրավչության բարձրացմանը,
- ծառայության նյութական և բարոյահոգեբանական խթանման մեխանիզմների զարգացմանը։
Նախատեսվում է, որ որոշումն ուժի մեջ կմտնի պաշտոնական հրապարակմանը հաջորդող օրվանից։