Հայաստանի Ազգային ժողովը (ԱԺ-ն) վավերացրել է Վերակառուցման և զարգացման միջազգային բանկի (Համաշխարհային բանկի խմբից) հետ ֆինանսական համաձայնագիրը՝ 240 մլն դոլարի վարկ տրամադրելու մասին՝ բնակարանային ապահովման և հիպոտեկային շուկայի զարգացման ծրագրի համար։
ԱԺ նիստի ուղիղ հեռարձակումը վարել է Armenia Today-ի YouTube-յան ալիքը։
Համաձայնագրի վավերացմանը կողմ է քվեարկել 66 պատգամավոր, դեմ՝ 1, ձեռնպահ՝ 20։
Քննարկման ընթացքում ընդդիմությունը մատնանշել է հարկատուների պարտքային բեռի ավելացման ռիսկերը և քննադատել Արցախից բռնի տեղահանվածների բնակարանային ապահովման ծրագիրը՝ հայտարարելով դրա անբավարար արդյունավետության մասին։
Համաձայնագրի նախագիծը ներկայացրել է աշխատանքի և բարեկեցության նախարարի տեղակալ Լուսինե Քոչարյանը։ Նրա խոսքով՝ վարկը տրամադրվում է 29 տարի ժամկետով, որից 10 տարին՝ արտոնյալ։ Կառավարությունը վարկը հաստատել էր հուլիսի 9-ին։
«Ուժեղ Հայաստան» խմբակցության պատգամավոր Հայկ Ֆարմանյանը կասկածի տակ է դրել տնտեսական աճի պայմաններում նոր վարկային միջոցներ ներգրավելու անհրաժեշտությունը։ Նա հարցրել է, թե ինչու 6-7 տոկոս տնտեսական աճի և բյուջեի պարբերական գերակատարման պայմաններում իշխանությունները հարկատուների ուսերին լրացուցիչ պարտքային բեռ են դնում։
Քոչարյանը պատասխանել է, որ պետությունն իր հնարավորությունների սահմաններում արդեն միջոցներ է հատկացրել բնակապահովման համար, սակայն ծրագրի իրականացման համար անհրաժեշտ է եղել նաև միջազգային ֆինանսավորում։
«Հայաստան» խմբակցության քարտուղար Արթուր Խաչատրյանը քննադատել է 2024 թվականից գործող՝ Արցախից բռնի տեղահանվածների բնակարանային ապահովման ծրագրի արդյունավետությունը և առաջարկել վերանայել դրա պայմանները։
Քոչարյանը հայտնել է, որ հավաստագիր ստանալու համար կամավոր դիմել է մոտ 8000 շահառու, որոնցից 4900-ն արդեն իրացրել են այն։ Նրա խոսքով՝ մնացած շահառուները կկարողանան բնակարան ձեռք բերել համապատասխան տարբերակ ընտրելուց հետո։
Փոխնախարարը հայտնել է նաև, որ հավաստագրերի տրամադրման և բնակարանների ձեռքբերման տեմպերն արագացել են, իսկ վերջին փոփոխություններից հետո ծրագրի պայմաններն ավելի ընդունելի են դարձել շահառուների համար։
Խաչատրյանը չի համաձայնել այս գնահատականի հետ։ Նա հայտարարել է, որ 30 հազար ընտանիքից հավաստագրերն իրացրել է շուրջ 5000-ը։
«Պատկերացրեք՝ դուք ծրագիր եք իրականացնում, որից հինգից մեկն է օգտվել ոչ թե որովհետև փող չկա, այլ որովհետև ծրագիրը վատն է»,- ասել է պատգամավորը։
Պատասխանելով «Ուժեղ Հայաստան» խմբակցության պատգամավոր Իրինա Յոլյանի հարցին՝ փոխնախարարը հայտնել է, որ վարկային միջոցներով նախատեսվում է բնակարանով ապահովել Արցախից բռնի տեղահանված 6500 ընտանիքի։ Ծրագրի մյուս շահառուների աջակցությունը կֆինանսավորվի պետական բյուջեից և Ասիական զարգացման բանկի վարկային ծրագրի միջոցներից։
«Քաղաքացիական պայմանագիր» խմբակցության պատգամավոր Սերգեյ Բագրատյանն առաջարկել է Արցախից բռնի տեղահանվածների համար հողատարածքներ հատկացնել՝ առանձին բնակավայրեր կամ թաղամասեր ձևավորելու նպատակով։ Նրա կարծիքով՝ դա հնարավորություն կտա նույն բնակավայրերից, մասնավորապես՝ Մարտակերտից և Ստեփանակերտից տեղահանվածներին ապրել իրար մոտ և պահպանել իրենց ավանդույթները։ Նա նաև առաջարկել է ծրագրի շրջանակում լուծել նրանց աշխատանքով ապահովելու հարցը, օրինակ՝ նոսր բնակեցված մարզերում, այդ թվում՝ Վայոց ձորում։
Փոխնախարարը պատասխանել է, որ կառավարությունը չի միջամտում տեղահանված ընտանիքների բնակության վայրի ընտրությանը։ Ընտանիքներն իրենք են որոշում՝ որտեղ գնել կամ կառուցել բնակարան և արդյոք ցանկանում են բնակվել միմյանց մոտ։
