Այսօրվա աշխարհում, որտեղ սահմանները գնալով ջնջվում են, իսկ հեռավորությունները՝ կրճատվում, հարց է առաջանում. ի՞նչն է պահում երիտասարդին իր արմատներին կպած, երբ նա սովորում է աշխարհի լավագույն համալսարաններից մեկում՝ Բերքլիում, և առջևում ունի փայլուն կարիերա Ամերիկայում։ Նորայր Խալաֆյանի պատմությունը հենց այդ «ինչի» պատասխանն է։
Տանը՝ միայն հայերեն. երբ ընտանիքը դառնում է հայրենիքի դեսպանատուն
Նորայրը ծնվել է ԱՄՆ-ում, բայց նրա հետ զրուցելիս առաջին իսկ վայրկյանից զգում ես հայերենի այն ջերմությունն ու մաքրությունը, որը հաճախ չես գտնի նույնիսկ Երևանի կենտրոնում։ «Մեր տանը անգլերենը տեղ չունի»,- ասում է նա ժպտալով։ Սա ընտանիքի գիտակցված ընտրությունն է եղել։ Հայրենասիրությունը Նորայրի համար ոչ թե լոզունգ է, այլ կենսակերպ, որը փոխանցվել է ծնողներից՝ «Նարեկ» շաբաթօրյա դպրոցի դասերից մինչև ամենօրյա հայերեն խոսակցություններ։
Հենց այս ամուր հիմքն է թույլ տվել Նորայրին չձուլվել, այլ ընդհակառակը՝ իր ինքնությունը դարձնել ուժ, որով նա այսօր ներկայանում է աշխարհին։
AASA. 5000 ուսանող՝ մեկ գաղափարի շուրջ
Որպես Միջազգային հայ ուսանողների միության (AASA) նախագահ՝ Նորայրը չի սահմանափակվում միայն ակադեմիական ծրագրերով։ Նրա տեսլականը շատ ավելի լայն է։ Միությունն այսօր ավելին է, քան պարզապես կազմակերպություն. այն 5000 հայ երիտասարդների համաշխարհային ցանց է։ «Կապ չունի՝ դու Կանադայում ես, Չինաստանում, թե Հայաստանում. եթե հայ ուսանող ես, դու մենակ չես»,— սա է Նորայրի ու նրա թիմի ուղերձը։ Կես միլիոն դոլարի կրթաթոշակային ֆոնդը, որը նրանք ստեղծել են, ուղղակի գումար չէ. դա ներդրում է հայկական մտքի մեջ, որը վաղը պետք է ծառայի պետությանը։
Մենթորություն. փորձի փոխանցումը որպես զենք
Նորայրը հասկացել է մի կարևոր ճշմարտություն. ուսանողին պետք է ոչ միայն գիրք, այլև օրինակ։ Նրանց մենթորության ծրագիրը կապում է աշխարհահռչակ հայ մասնագետներին սկսնակ ուսանողների հետ։ Սա այն «թև ու թիկունքն» է, որը թույլ է տալիս երիտասարդին չսայթաքել մասնագիտական ճանապարհին և զգալ, որ իր թիկունքում կանգնած է հզոր ու փորձառու մի համայնք։
«Degree Mentors» նախագծի միջոցով Նորայրն ու իր ընկերներն արդեն օգնել են ավելի քան 1400 ուսանողի՝ բացելու աշխարհի թոփ համալսարանների դռները։ Սա նշանակում է 1400 որակյալ մասնագետ, ովքեր վաղը Հայաստանի անունը բարձր են պահելու միջազգային ատյաններում։
Կոնգրեսից մինչև Ցեղասպանության կրթական ծրագիր
Նորայրի և AASA-ի աշխատանքը դուրս է գալիս լսարանների պատերից։ Նրանք գիտեն՝ ինչպես խոսել քաղաքական գործիչների հետ։ Վաշինգտոնում Կոնգրեսի անդամների հետ հանդիպումները և 10 միլիոն դոլարի հատկացումը ԱՄՆ դպրոցներում Հայոց ցեղասպանության թեման դասավանդելու համար նրանց ամենամեծ հաղթանակներից մեկն է։ Սա երիտասարդական դիվանագիտության լավագույն օրինակն է, երբ ուսանողը դառնում է իր երկրի շահերի պաշտպանը ամենաբարձր մակարդակներում։
Դուրս գալ «հարմարավետության գոտուց»
Նորայրի պատգամը հստակ է. «Մի՛ փակվեք միայն հայկական միջավայրում»։ Նա կոչ է անում ուսանողներին լինել աշխարհաքաղաքացի, ստեղծել կապեր օտարերկրացիների հետ, բայց այդ ամենն անել մեկ նպատակով՝ այդ կապերն ու գիտելիքն ի վերջո ծառայեցնել Հայաստանին։
Կարելի է լինել ժամանակակից, սովորել Բերքլիում, տիրապետել համաշխարհային օրենքներին, բայց մնալ այնքան հայ, որ տանը հայերեն խոսելը լինի ոչ թե պարտականություն, այլ հպարտություն։ Նրա և իր ընտանիքի օրինակը ոգեշնչող է. հայրենիքը սկսվում է տանից, բայց նրա սահմանները հասնում են այնտեղ, որտեղ կա գոնե մեկ հայ ուսանող՝ պատրաստ գործելու հանուն իր արմատների։