Հայաստանը կարող է «Հարավկովկասյան երկաթուղիներ»-ից տարեկան 2 մլրդ դոլար պահանջել, եթե ընկերությունը չհրաժարվի հայկական երկաթուղու կոնցեսիոն կառավարումից, լրագրողների հետ ճեպազրույցի ժամանակ հայտարարել է ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը։ Հեռարձակումը վարել է Armenia Today-ը իր Youtube ալիքում։
Փաշինյանի խոսքով՝ Հայաստանը ՀԿԵ-ն համարում է իր սեփականությունը և պետք է հնարավորություն ունենա այն օգտագործել այնպես, ինչպես ինքն է նպատակահարմար համարում։
Փաշինյանն ընդգծել է, որ մտադիր է այդ հարցը լուծել «բարեկամական ճանապարհով», սակայն եթե առաջանան իրավական տարաձայնություններ, հնարավոր է դիմել արբիտրաժ։
«Մենք ուզում ենք այդ խնդիրը բարեկամական ձևով լուծել․․․ եթե անհամաձայնություն կա, արբիտրաժում կքննարկենք»,- հայտարարել է Փաշինյանը։
Հայաստանի երկաթուղային համակարգը 2008 թվականից կառավարվում է «Ռուսական երկաթուղիներ» ընկերության դուստր՝ «Հարավկովկասյան երկաթուղի» ընկերության կողմից։ Կոնցեսիոն պայմանագիրը կնքվել է 30 տարով՝ ևս 10 տարով երկարաձգելու հնարավորությամբ, այսինքն՝ այն գործում է մինչև 2038 թվականը։
Փաշինյանը փետրվարին հայտարարել էր, որ Երևանը Մոսկվային առաջարկել է դիտարկել կոնցեսիան Հայաստանի և Ռուսաստանի հետ բարեկամական հարաբերություններ ունեցող երրորդ երկրի՝ մասնավորապես Ղազախստանի, ԱՄԷ-ի կամ Կատարի ընկերությանը փոխանցելու հնարավորությունը։ Նրա խոսքով՝ ռուսական կառավարման գործող մոդելը Հայաստանի համար ստեղծում է «որոշակի մրցակցային կորուստներ» տարածաշրջանային հաղորդակցությունների զարգացման համատեքստում։
Ռուսական կողմը հայտարարել էր, որ չի քննարկում կոնցեսիան Ղազախստանին փոխանցելու հարցը։ ՌԴ ԱԳՆ պաշտոնական ներկայացուցիչ Մարիա Զախարովան նշել էր, որ ռուսական ներդրումները Հայաստանի երկաթուղային ենթակառուցվածքում գերազանցել են 30 մլրդ ռուբլին։
ՌԴ փոխվարչապետ Ալեքսեյ Օվերչուկը զգուշացրել էր, որ կոնցեսիոների փոփոխությունը կարող է հանգեցնել ռուսական բեռների և «Ռուսական երկաթուղիներ» ընկերության հետ համագործակցության կորստին։ Նրա տվյալներով՝ Հայաստանի երկաթուղիների միջին արագությունը 2008 թվականի 26,4 կմ/ժ-ից 2025 թվականին հասել է 42,3 կմ/ժ-ի։
Ապրիլին ՀՀ փոխվարչապետ Մհեր Գրիգորյանը հայտնել էր, որ կառավարությունը շարունակում է երկաթուղու կառավարման հետ կապված լուծումների որոնումը։ Ղազախստանը հերքել էր հայկական երկաթուղու ռուսական կոնցեսիան ձեռք բերելու շուրջ բանակցությունների մասին տեղեկությունները։
