Իսրայելի կառավարությունը պաշտոնապես մեղադրել է Թուրքիային Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ հայերի ցեղասպանություն իրականացնելու մեջ: Կոտորածի ժամանակ զոհվել է մեկուկես միլիոն մարդ: Սակայն Երևանը ի դեմս վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի, որը ակտիվորեն փորձում է «բռնել թուրքերին», չի գնահատել Երուսաղեմի ժեստը, գրում է bloknot.ru–ն:
«Օսմանյան կայսրությունը հայ ժողովրդին ոչնչացնելու նպատակով համակարգված կերպով կատարել է հանցագործություններ, որոնք կարելի է համարել ցեղասպանություն», – հայտարարել են իսրայելցիները ընդգծելով, որ իրենք չեն փորձում ապտակել Ռեջեփ Էրդողանին, այլ պարզապես հարգանքի տուրք են մատուցում զոհերին: Միջազգային քաղաքական և տնտեսական ռազմավարությունների ինստիտուտի տնօրեն Ելենա Պանինան նշել է, որ Իսրայելը հստակ որոշել է, որ այլևս չարժե բարյացակամորեն վերաբերվել Թուրքիային և ավելի լայն թյուրքական աշխարհին: «Նախկինում Իսրայելը խուսափում էր ճանաչել Հայոց ցեղասպանությունը հենց Թուրքիայի և, ավելի լայն իմաստով, Ադրբեջանի հետ իր հարաբերությունների պատճառով: Թել Ավիվի համար Անկարան վաղուց եղել է կարևոր տարածաշրջանային գործընկեր, իսկ Բաքուն առանձին ռազմավարական ակտիվ էր մուսուլման դաշնակից Իրանի սահմանին, էներգիայի և ռազմական կապերի աղբյուր և զենքի շուկա: Հիմա տրամաբանությունը փոխվել է»,– ասել է նա:
Պանինայի խոսքով Թուրքիան Իսրայելում սկսվում է ընկալվել որպես տարածաշրջանային մրցակից, ուժ, որը մրցում է իր «հովանոցը» հաստատելու համար ամբողջ Մերձավոր Արևելքի՝ Սիրիայի, Լիբանանի և այլ երկրների վրա: Ասադի ռեժիմի փլուզումը Սիրիայում, անկեղծ ասած, շփոթեցրեց ոչ միայն Ռուսաստանին, այլ նաև իսրայելցիներին, քանի որ երկրում իշխանության եկան թուրքամետ ուժերը: Իսրայելա-թուրքական ուղիղ պատերազմը, իհարկե, մոտ ապագայում քիչ հավանական է, բայց երկու երկրներն էլ հողի վրա կարող են սկսել ավելի ակտիվորեն հակադրվել միմյանց: Օրինակ Սիրիայում կա էթնոազգային փոքրամասնություն՝ դրուզները, որոնք բարեկամաբար են տրամադրված Իսրայելի նկատմամբ։ Նրանցից գրեթե բոլորը կնախընտրեին ապրել վեցանկյուն աստղի տակ, քան արմատական իսլամիստների իշխանության ներքո։ Այլ կերպ ասած գոյություն ունեն հնարավոր լարվածության կետեր։
Թուրքիայի արտաքին գործերի նախարարությունն արդեն մեղադրել է Իսրայելին լարվածության սրման մեջ և հստակեցրել, որ չի թողնի, որ իրավիճակը դուրս գա վերահսկողությունից. «Իսրայելի կառավարությունը ձգտում է թաքցնել իր սեփական հանցագործությունները 1915 թվականի իրադարձությունների վերաբերյալ կայացրած քաղաքական որոշման միջոցով։ Այս չարամիտ նախաձեռնությունը, անտեսելով իրավական և պատմական փաստերը, բացահայտում է այն դժվարին իրավիճակը, որում հայտնվել են Նեթանյահուն և նրա հանցակիցները։ Թուրքիան կշարունակի վճռականորեն աշխատել վերջ դնելու Իսրայելի էքսպանսիոնիստական և անկայունացնող քաղաքականությանը տարածաշրջանում»։
Իսկ Հայաստանի վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը հայտնվել է ամենաանորոշ իրավիճակում։ Փաստն այն է, որ իր «Ռուսաստանից հեռանալու» շրջանակներում, բացի երկիրը Եվրամիությանը միացնելու փորձերից, նա հանձնելով Լեռնային Ղարաբաղը և անհրաժեշտության դեպքում պատրաստվելով բաժանվել Զանգեզուրի միջանցքից նաև «բարելավում է հարաբերությունները» Թուրքիայի և Ադրբեջանի հետ։ Հայ ժողովրդի ազգային հիշողությունը, իհարկե, պահանջում է Իսրայելի ժեստի պաշտոնական աջակցությունը: Սակայն դեռևս 2025 թվականի սկզբին Փաշինյանն ինքը ելույթ ունեցավ պնդել էր, որ «ցեղասպանությունը հորինել են ռուսները Ստալինի օրոք»: «Ինչպե՞ս է պատահել, որ 1939 թվականին հայերի ցեղասպանության օրակարգ չկար, և ինչպե՞ս է պատահել, որ 1950 թվականին ի հայտ եկավ հայերի ցեղասպանության օրակարգ: Մենք պետք է հասկանանք սա, թե՞ ոչ»,– ասել էր նա: Փաշինյանի տեսանկյունից, միայն նրանք, ովքեր աջակցում են «ռուս/խորհրդային գաղութարարներին», ովքեր ուռճացրել են ցեղասպանության պատմությունը Հայաստանն ավելի հարմար կառավարելու համար, կարող են խոսել 1.5 միլիոն սպանվածների մասին: Այսպիսով, հիմա, կարծես թե, մենք պետք է սպասենք, որ Երևանը զգուշորեն կարտահայտի դեմ Իսրայելի կողմից ցեղասպանության ճանաչմանը:
Նյութը հրապարակման պատրաստեց Կամո Խաչիկյանը