ՀՀ քաղաքացիական օրենսգրքով ժառանգությունը ձեռք բերելու համար ժառանգը պետք է այն ընդունի՝ օրենքով սահմանված կարգով և ժամկետում։ Սակայն շատերը չգիտեն, թե ինչ եղանակներով է ընդունվում ժառանգությունը, ինչ ժամկետ է սահմանված, և ինչ է լինում, եթե այդ ժամկետը բաց է թողնվում։
Ինչպես տեղեկացնում է Iravaban.net-ը, ՀՀ քաղաքացիական օրենսգիրքը սահմանում է ժառանգությունն ընդունելու կարգը, եղանակները, ժամկետները, ինչպես նաև ժամկետը բաց թողնելու դեպքում ժառանգություն ընդունելու հնարավորությունները։
Ինչպե՞ս է ընդունվում ժառանգությունը
Քաղաքացիական օրենսգրքի 1225-րդ հոդվածի համաձայն՝ ժառանգությունը ձեռք բերելու համար ժառանգը պետք է այն ընդունի, ընդ որում՝ պայմանով կամ վերապահումներով ընդունել չի թույլատրվում։ Ժառանգության մի մասի ընդունումը նշանակում է իրեն հասանելիք ամբողջ ժառանգության ընդունում՝ անկախ այն բանից, թե ինչ է այն իրենից ներկայացնում և որտեղ է գտնվում։ Ընդ որում՝ ժառանգության ընդունումը մեկ կամ մի քանի ժառանգների կողմից չի նշանակում դրա ընդունում մնացած ժառանգների կողմից։ Ընդունված ժառանգությունը ժառանգության բացման ժամանակից համարվում է ժառանգին պատկանող՝ անկախ գույքի նկատմամբ իրավունքի պետական գրանցումից։
Ընդունելու եղանակները
Քաղաքացիական օրենսգրքի 1226-րդ հոդվածի համաձայն՝ ժառանգությունն ընդունվում է ժառանգության բացման վայրի նոտարին ժառանգի դիմումը հանձնելով (ժառանգությունն ընդունելու կամ ժառանգական իրավունքի վկայագիր ստանալու մասին)։ Եթե դիմումը նոտարին անձամբ չի հանձնվում, ապա դիմումի տակ ժառանգի ստորագրությունը պետք է վավերացնի նոտարը կամ լիազորված պաշտոնատար անձը։ Ընդունումը ներկայացուցչի միջոցով հնարավոր է, եթե լիազորագրում հատուկ նախատեսված է այդ լիազորությունը։
Օրենքը նախատեսում է նաև ժառանգության փաստացի ընդունում։ Ըստ նույն հոդվածի՝ եթե այլ բան ապացուցված չէ, ժառանգությունը համարվում է ընդունված, երբ ժառանգը սկսում է փաստացի տիրապետել կամ կառավարել ժառանգված գույքը, այդ թվում՝ երբ նա միջոցներ է ձեռնարկել գույքը պահպանելու և երրորդ անձանց ոտնձգություններից պաշտպանելու համար, իր հաշվին կատարել է գույքը պահպանելու ծախսեր, կամ վճարել է ժառանգատուի պարտքերը կամ ստացել է նրան հասանելիք գումարները։
Ի՞նչ ժամկետում պետք է ընդունել
Քաղաքացիական օրենսգրքի 1227-րդ հոդվածի համաձայն՝ ժառանգությունը կարող է ընդունվել ժառանգության բացման օրվանից վեց ամսվա ընթացքում։ Եթե ժառանգության իրավունքն այլ անձանց համար ծագում է ժառանգից հրաժարվելու դեպքում, ապա նրանք կարող են ընդունել ժամկետի մնացած մասի ընթացքում, իսկ եթե այն երեք ամսից պակաս է՝ երեք ամսվա ընթացքում։ Իսկ այն անձինք, որոնց համար ժառանգության իրավունքն առաջանում է միայն այլ ժառանգի կողմից ժառանգությունը չընդունելու դեպքում, կարող են ընդունել վեցամսյա ժամկետն ավարտվելուց հետո՝ երեք ամսվա ընթացքում։
Ի՞նչ անել, եթե ժամկետը բաց է թողնվել
Քաղաքացիական օրենսգրքի 1228-րդ հոդվածի համաձայն՝ ժամկետի ավարտից հետո ժառանգությունն ընդունելը հնարավոր է երկու եղանակով.
- առանց դատարան դիմելու՝ եթե առկա է ժառանգությունն ընդունած մնացած բոլոր ժառանգների համաձայնությունը (նման համաձայնությունը հիմք է նախկին վկայագիրը չեղյալ համարելու և նոր վկայագիր տալու համար),
- դատական կարգով՝ եթե դատարանը հարգելի է համարում ժամկետը բաց թողնելու պատճառները։ Դատարանը կարող է ժառանգին ճանաչել ժառանգությունն ընդունած, եթե պարզվի, որ ժառանգը չգիտեր և պարտավոր չէր իմանալ ժառանգության բացման մասին, պայմանով, որ ժամկետը բաց թողնելու պատճառները վերացվելուց հետո վեց ամսվա ընթացքում նա դիմել է դատարան։
Ի՞նչ է ժառանգության տրանսմիսիան
Քաղաքացիական օրենսգրքի 1229-րդ հոդվածի համաձայն՝ եթե ժառանգության հրավիրված ժառանգը մահանում է ժառանգության բացումից հետո՝ չհասցնելով այն ընդունել, ապա նրան հասանելիք ժառանգությունն ընդունելու իրավունքն անցնում է նրա ժառանգներին (ժառանգության տրանսմիսիա)։ Կարևոր բացառություն. որպես պարտադիր բաժին ժառանգության մասն ընդունելու իրավունքը չի անցնում մահացած ժառանգի ժառանգներին։
Հաճախ տրվող հարցեր
- Ի՞նչ ժամկետում պետք է ընդունեմ ժառանգությունը։
1227-րդ հոդվածի համաձայն՝ որպես կանոն՝ ժառանգության բացման օրվանից վեց ամսվա ընթացքում։ - Կարո՞ղ եմ ընդունել ժառանգության միայն մի մասը։
Ոչ։ 1225-րդ հոդվածի համաձայն՝ ժառանգության մի մասի ընդունումը նշանակում է ամբողջ հասանելիք ժառանգության ընդունում, և պայմանով կամ վերապահումով ընդունել չի թույլատրվում։ - Ի՞նչ է լինում, եթե բաց եմ թողել վեցամսյա ժամկետը։
1228-րդ հոդվածի համաձայն՝ կարող եք ընդունել մյուս ժառանգների համաձայնությամբ (առանց դատարանի) կամ դատական կարգով, եթե դատարանը հարգելի համարի ժամկետը բաց թողնելու պատճառները։ - Պարտադի՞ր է նոտարին դիմել, թե բավական է փաստացի տիրապետել գույքին։
1226-րդ հոդվածի համաձայն՝ ընդունումը կատարվում է նոտարին դիմումով, սակայն օրենքը, եթե այլ բան ապացուցված չէ, ընդունված է համարում ժառանգությունը նաև այն դեպքում, երբ ժառանգը սկսում է փաստացի տիրապետել կամ կառավարել գույքը (օրինակ՝ պահպանելով այն, կրելով պահպանման ծախսերը կամ վճարելով ժառանգատուի պարտքերը)։ - Եթե ժառանգը մահանա՝ չհասցնելով ընդունել ժառանգությունը, ի՞նչ է լինում։
1229-րդ հոդվածի համաձայն՝ ընդունելու իրավունքն անցնում է նրա ժառանգներին (տրանսմիսիա), բացառությամբ պարտադիր բաժնի իրավունքի, որը չի փոխանցվում։
Ամփոփելով՝ պետք է նշել, որ ժառանգությունն ընդունվում է նոտարին դիմումով կամ գույքը փաստացի տիրապետելով՝ որպես կանոն ժառանգության բացման օրվանից վեց ամսվա ընթացքում, իսկ այդ ժամկետը բաց թողնելու դեպքում ժառանգությունը կարելի է ընդունել մյուս ժառանգների համաձայնությամբ կամ դատական կարգով. յուրաքանչյուր կոնկրետ իրավիճակում ժառանգական իրավունքների պատշաճ պաշտպանությունը պահանջում է մասնագիտական մոտեցում, – տեղեկացնում է Iravaban.net-ը։
Ծանուցում. սույն նյութը պատրաստված է միայն իրավական իրազեկման նպատակով և չի հանդիսանում իրավաբանական խորհրդատվություն։ Ժառանգության ընդունման և ժառանգության հետ կապնված այլ հարցերի վերաբերյալ ձեր իրավունքների պաշտպանության և կոնկրետ իրավիճակներում իրավաբանական աջակցություն ստանալու համար կարող եք դիմել «ԼԻԳԼ ԸԼԱՅԸՆՍ» իրավաբանական ընկերությանը՝ զանգահարելով +374 99 970704 հեռախոսահամարին կամ գրելով [email protected] էլեկտրոնային փոստի հասցեին։
