Բաքվում կալանքի տակ գտնվող Արցախի նախկին պետնախարար Ռուբեն Վարդանյանն ընտանիքի հետ հեռախոսազրույցի ժամանակ պատմել է փետրվարի 10-ին Բաքվի դատարանում իր եզրափակիչ խոսքի մասին։ Նա հրաժարվել է մասնակցել իր խոսքով՝ «արդարադատության կեղծիքին» և հայտարարել է, որ խաղաղություն հնարավոր է միայն հավասար կողմերի միջև։
«Ես դատարանում երեք անգամ ասացի, չնայած նրանք փորձեցին ընդհատել ինձ. Արցախը եղել է, Արցախը կա և Արցախը կլինի գոյության առումով։ Որ այն եղել է, կա և կլինի։ Սա իրավական ձևի հարց չէ, այլ այն փաստի, որ ոչ ոք չի կարող պարզապես ջնջել սա։ Եվ ես խորապես համոզված եմ դրանում»,- ասել է արցախցի ակտիվիստը։
Վարդանյանը արգելել է իր փաստաբանին ներկայացնել պաշտպանության փաստարկներ, քանի որ դատավարությունը համարում է քաղաքական դրդապատճառներով և զուրկ արդար դատավարության հատկանիշներից։ Չնայած նրա խոսքը ընդհատելու փորձերին, նա համառոտ ներկայացրել է իր դիրքորոշումը՝ կրկնելով նախկինում նշված կետերը։
Լսումների ժամանակ Վարդանյանը նաև կարդացել է 16-րդ դարի ադրբեջանցի բանաստեղծ Ֆիզուլիի բանաստեղծությունը, որը խոսում է իշխանության փխրունության, պատերազմի ավերիչ հետևանքների և բռնության ու եսասիրության սահմաններից դուրս խոսքերի ուժի մասին։
Նա ընդգծել է, որ խաղաղության ճանապարհը երկար կլինի և կպահանջի ներքին վերածնունդ և արժանապատվության վերականգնում։ Վարդանյանը նշել է, որ դատարանում երեք անգամ կրկնել է «Արցախը եղել է, կա և կլինի» բանաձևը՝ ընդգծելով, որ սա իրավական հարց չէ, այլ գոյաբանական իրականություն, որը չի կարող ջնջվել։
Նա նաև հույս է հայտնել, որ ներկայիս սերնդի կենդանության օրոք հակամարտության երեք կողմերի առաջնորդները կկարողանան համատեղ հարգել բոլոր ազգությունների զոհվածների հիշատակը և ներողություն խնդրել մայրերից իրենց որդիների կորստի համար։
Եզրափակելով՝ Վարդանյանը նշել է, որ չի վախենում հնարավոր դատավճռից և ստեղծված իրավիճակը համարում է «դատավարություն», որը չի նպաստում երկարատև խաղաղության ձևավորմանը։
Բաքվում պահվող հայ գերիներին ազատ արձակելու հարցով Վենսին դիմել էին Մեծի Տանն կաթողիկոս Արամ Ա-ն, «Միասնության թևեր» նախաձեռնության ղեկավար Արման Թաթոյանը, երկու տասնյակից ավելի իրավապաշտպան և մարդու իրավունքների հարցերով զբաղվող հայաստանյան հասարակական կազմակերպություններ, 10-ից ավելի հայկական բարեգործական և մարդասիրական կազմակերպություններ։ Ֆրանսիայի Ազգային ժողովը միաձայն ընդունել էր բանաձև, որով պահանջում է Ադրբեջանում պահվող Արցախի ռազմաքաղաքական ղեկավարության ներկայացուցիչների, ինչպես նաև բոլոր հայ ռազմագերիների անհապաղ և անվերապահ ազատումը։
