Լեռնային Ղարաբաղի և Ադրբեջանի միջև հակամարտության կարգավորման բանակցային գործընթացի փաստաթղթերը հրապարակվել են ՀՀ կառավարության կայքում։
Հաշվի առնելով, որ վերջնական փաստաթուղթը 2019 թվականի հունիսին Երևանի և Բաքվի կողմից ընդունված Լեռնային Ղարաբաղի կարգավորման առաջին փուլի և հետագա քայլերի մասին հռչակագիրն է, առաջարկում եմ կարդալ այս փաստաթուղթը, և Արցախում պատերազմին, օկուպացիային և էթնիկ զտումներին հանգեցրած իրադարձությունների ամբողջ շղթան կդառնա ընկալելի։
Պարզ փաստեր և խիստ ժամանակագրություն
2019 թվականի հունիսին Նիկոլ Փաշինյանը և Իլհամ Ալիևը՝ ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահների միջնորդությամբ, ընդունեցին մի փաստաթուղթ, որը համարվում էր հակամարտության հետագա կարգավորման հիմք։
2019 թվականի օգոստոսին Փաշինյանը մեկնեց Ստեփանակերտ (Արցախի մայրաքաղաք), որտեղ նա կազմակերպեց զանգվածային հանրահավաք և վանկարկեց. «Արցախը Հայաստան է, և վերջ»։
Ալիևը օգտագործեց սա բանակցային գործընթացը կասեցնելու համար՝ մեղադրելով Հայաստանին ապակառուցողական գործողությունների մեջ։
2020 թվականի հուլիսին Հայաստանի և Ադրբեջանի սահմանին տեղի ունեցան բախումներ։ Փաշինյանը շքեղորեն պատվեց այդ բախումների մասնակիցներին, բարձրացնելով լարվածության մակարդակը։
2020 թվականի օգոստոսին Փաշինյանը և Արմեն Սարգսյանն (ՀՀ նախկին նախագահ) մասնակցեցին Սևրի պայմանագրի 100-ամյակին նվիրված համաժողովին։ Սա, ըստ էության, բացահայտ սադրանք էր Թուրքիայի դեմ։ Ինչո՞ւ դա արվեց։
2020 թվականի սեպտեմբերին սկսվեց Ադրբեջանի ագրեսիան (Թուրքիայի բացահայտ աջակցությամբ) Արցախի դեմ։
Դուք ծանոթ եք հետագա իրադարձություններին՝ մինչև 2022 թվականի հոկտեմբերի 6-ի Պրահայի համաձայնագիրը, որով Փաշինյանը ճանաչեց Արցախը որպես Ադրբեջանի մաս։
Հիմա մի հարց, որը վաղուց ինձ համար հռետորական է. արդյո՞ք Փաշինյանն ամեն ինչ արեց բանակցային գործընթացը տապալելու, հակամարտություն հրահրելու, պատերազմը պարտվելու և հետագայում Արցախը հանձնելու համար։