Պատկերացրեք՝ դուք ապրում եք Իտալիայում, ավարտել եք եվրոպական լավագույն համալսարաններից մեկի տնտեսագիտության ֆակուլտետը, ունեք մագիստրոսի կոչում և արդեն աշխատում եք իտալական բանկում։ Թվում է, թե կարիերայի հրաշալի մեկնարկ է, և կարելի է պարզապես վայելել կայուն եվրոպական կյանքը։
Բայց Լուսինե Ավագյանը որոշեց այլ ճանապարհ ընտրել. նա թողեց Իտալիան, եկավ Հայաստան ու մեկ տարի շարունակ իր գիտելիքներն ու ժամանակը կամավորական հիմունքներով ծառայեցրեց հայրենիքին։ Նա Հայաստան եկավ «Դեպի Հայք» (Birthright Armenia) կամավորական ծրագրով, որն ամեն օր ապացուցում է մի պարզ ճշմարտություն. Հայաստանի ամենամեծ կապիտալը ոչ թե ընդերքում է, այլ սփյուռքահայ երիտասարդության մտքի ու սրտի մեջ։
«Արմենիա՞, թե՞ Ռումինիա». ինչպես է փոխվել Հայաստանի ընկալումն Իտալիայում
Լուսինեն ծնվել է Ռուսաստանում, բայց երկու տարեկանից ապրել, կրթվել ու որպես մասնագետ կայացել է Իտալիայում։ Նա ժպիտով է հիշում, որ իր մանկության տարիներին, երբ իտալացիներին ասում էր, որ Արմենիայից է, շատերը շփոթում էին և կարծում, թե Ռումինիան է (Romania):
Այսօր, սակայն, պատկերը լիովին այլ է։ «Վերջին տարիներին Հայաստանի մասին իրազեկվածությունն Իտալիայում մեծացել է։ Դպրոցական դասագրքերում այժմ շատ ավելի հանգամանալից են անդրադառնում Հայոց ցեղասպանությանը, իսկ քաղաքական իրադարձությունների ֆոնին լրատվամիջոցներն ավելի շատ են խոսում մեր երկրի մասին», — պատմում է Լուսինեն։ Հայաստանը դարձել է նաև գրավիչ ուղղություն իտալացի զբոսաշրջիկների համար, որոնց հիացնում են մեր հնագույն վանքերն ու հետխորհրդային երկրի յուրահատուկ կոլորիտը։
Իտալական պլանավորումն ընդդեմ հայկական սպոնտանության
Կամավորությունը Սփյուռքի երիտասարդների համար սոսկ հայրենիքում զբոսնելու առիթ չէ. դա մասնագիտական հսկայական ներուժ է: Մեկ տարվա ընթացքում Լուսինեն հասցրել է աշխատել երեք տարբեր կառույցներում, այդ թվում՝ սոցիոլոգիական հետազոտությունների կենտրոնում (CRRC Armenia) և ՀՀ Կենտրոնական բանկում:
Որպես տնտեսագետ՝ նա անմիջապես նկատել է աշխատանքային մշակույթների տարբերությունը. «Իտալական բանկային համակարգում ամեն ինչ նախօրոք պլանավորվում և վերլուծվում է: Այստեղ որոշումները հաճախ կայացվում են սպոնտան՝ վերջին րոպեին։ Կազմակերպվածության այս պակասը կա, բայց փոխարենը Հայաստանում կա մի բան, որը պակասում է Եվրոպայում՝ մարդկային անսահման ջերմությունն ու անկեղծությունը»։
Կամավորությունը՝ որպես իրականության դպրոց
Հայրենադարձությունը միայն տուրիստական լուսանկարները չեն. դա նաև բախում է իրականությանն ու դժվարություններին։ Լուսինեն անկեղծորեն նշում է, որ արևմտյան աշխարհից եկած երիտասարդի համար ադապտացվելը սկզբում բարդ է, հատկապես՝ կարիերայի և ֆինանսական տեսանկյունից։
Լուսինեի ռազմավարությունը հեռատես է. նա պլանավորում է վերադառնալ Եվրոպա, կուտակել ավելի շատ պրակտիկ գիտելիքներ, որպեսզի ապագայում արդեն կայացած մասնագետի կարգավիճակով (օրինակ՝ պետական «իԳործ» ծրագրով) վերադառնա Հայաստան և ավելի մեծ օգուտ տա պետությանը։
Ի՞նչ են տանում իրենց հետ կամավորները
Անցկացնելով մեկ տարի Հայաստանում՝ Լուսինեի նման հարյուրավոր երիտասարդներ ընդմիշտ փոխվում են։ Հարցին, թե ինչն է ամենաշատը կարոտելու Իտալիա վերադառնալուց հետո, նա առանց վարանելու պատասխանում է՝ մարդկանց։
Լուսինեի պատմությունը ապացուցում է, որ Սփյուռքը միայն հեռվից կարոտող համայնք չէ, այլ ակտիվ ներուժ։ Երիտասարդները Հայաստան են բերում իրենց պրոֆեսիոնալիզմը, իսկ իրենց հետ տանում են հայրենիքի անփոխարինելի զգացողությունը՝ մի օր անպայման վերադառնալու հաստատուն խոստումով։