Հայաստանում մեկնարկել է Դպրոցականների շախմատի 20-րդ հոբելյանական օլիմպիադայի Երևանի քաղաքային եզրափակիչը։ Մայրաքաղաքի 10 լավագույն դպրոցների շուրջ 250 աշակերտներ պայքարում են հանրապետական փուլի ուղեգրի համար։ Կրթական այս խոշորագույն նախագիծն արդեն երկու տասնամյակ կայուն հիմքերի վրա է գտնվում Հայկական Բարեգործական Ընդհանուր Միության (ՀԲԸՄ) և Հայաստանի շախմատի ակադեմիայի հետևողական համագործակցության շնորհիվ։
Ռազմավարական աջակցություն. նյութական հիմքից մինչև ինտելեկտուալ խրախուսում
ՀԲԸՄ-ն դպրոցական շախմատի զարգացման տեսլականին միացել է դեռ 19 տարի առաջ։ Կառույցի գործունեությունը տարիների ընթացքում էվոլյուցիա է ապրել՝ սկսելով մարզային դպրոցների տեխնիկական վերազինումից մինչև արժեքավոր մրցանակային ֆոնդերի ապահովում։
«Համագործակցության սկզբնական փուլում մեր ջանքերն ուղղված էին նյութատեխնիկական հիմքի ստեղծմանը, որպեսզի անգամ հեռավոր բնակավայրերի դպրոցներն ապահովված լինեին անհրաժեշտ գույքով։ Վերջին տարիներին շեշտը դրել ենք երեխաների խրախուսման վրա։ Այժմ լավագույններին տրամադրում ենք ինտելեկտուալ նվերներ՝ Kindle ընթերցիչներ, համակարգիչներ և այլ պարագաներ, որոնք նպաստում են նրանց բազմակողմանի զարգացմանը»,- նշում է ՀԲԸՄ Հայաստանի ծրագրերի տնօրեն Ինեսսա Մարգարյանը։
Ըստ նրա՝ շախմատը քաղաքացի ձևավորելու գործուն գործիք է, քանի որ այն զարգացնում է կազմակերպվածությունն ու առաջադիմությունը։
20-ամյա գործընկերության արդյունքները
Հայաստանի շախմատի ակադեմիայի հիմնադիր-նախագահ Սմբատ Լպուտյանի խոսքով՝ այս օլիմպիադաների բովով են անցել մերօրյա գրեթե բոլոր առաջատար գրոսմայստերները։ Նա բարձր է գնահատում ՀԲԸՄ-ի հետ ձևավորված գործընկերությունը, որը շախմատը վերածել է հասարակական բարիքի։
Սակայն գրոսմայստերը նաև մտահոգություն է հայտնում. «Դպրոցներում առարկայի դասավանդման ժամաքանակի կրճատումը լուրջ մարտահրավեր է, որը կարող է բացասաբար անդրադառնալ կրթական ընդհանուր արդյունավետության վրա»։
Շախմատը՝ որպես թվային կախվածության այլընտրանք
Մանկավարժական տեսանկյունից օլիմպիադաները կարևորվում են երեխաներին վիրտուալ աշխարհից շեղելու համատեքստում։ Երևանի թիվ 166 դպրոցի ուսուցչուհի Արաքսյա Մալունցի դիտարկմամբ՝ շախմատն այն առարկան է, որը ստիպում է երեխաներին կիրառել «մի քայլ առաջ մտածելու» սկզբունքը, ինչը կենսական հմտություն է 21-րդ դարում։
Միջազգային հեռանկարներ
Օլիմպիադան ունի բազմաստիճան կառուցվածք՝ դպրոցական փուլից մինչև հանրապետական եզրափակիչ։ Ինչպես նշում է միջազգային կարգի մրցավար Վահագն Խաչատրյանը, մրցաշարը հաղթողներին հնարավորություն է տալիս ներկայանալ միջազգային հարթակներում։
Անցյալ տարի հաղթողը մասնակցեց Վաշինգտոնում կայացած աշխարհի առաջնությանը։ Այս տարվա լավագույն թիմը կներկայացնի Հայաստանը Սոչիում անցկացվող հեղինակավոր «Սպիտակ նավակ» միջազգային մրցաշարում։